SAMENVATTING
Centrale Raad van Beroep
Meervoudige kamer
24/2457 POL en 24/2789 POL
Uitspraak op het hoger beroep tegen de uitspraak van de rechtbank Amsterdam van 25 september 2024, 24/458 (aangevallen uitspraak)
Partijen:
de korpschef van politie (korpschef)
[betrokkene] te [woonplaats] (betrokkene)
Datum uitspraak: 13 mei 2026
Het gaat in deze zaak om de vraag of de korpschef de tegemoetkoming in de reiskosten van betrokkene voor het woon-werkverkeer mocht verlagen nadat de aangewezen reisplanner na een update een andere snelste route met een kortere reisafstand geeft. De Raad beantwoordt deze vraag, anders dan de rechtbank, bevestigend.
PROCESVERLOOP
Namens de korpschef is hoger beroep ingesteld. Namens betrokkene heeft mr. E. van Vuuren-Broere een verweerschrift en nadere stukken ingediend.
Ter uitvoering van de uitspraak van de rechtbank heeft de korpschef op 1 november 2024 een nieuwe beslissing op bezwaar genomen. Namens betrokkene heeft mr. Van VuurenBroere een reactie op het nadere besluit ingediend.
Met toepassing van artikel 6:19 en 6:24 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) is dit nieuwe besluit in de lopende procedure betrokken.
De Raad heeft de zaak behandeld op een zitting van 2 april 2026. De korpschef heeft zich laten vertegenwoordigen door mr. A.H.G.M. van den Boomen-Meeuwissen en P.A.C. van Reenen-Peeters. Betrokkene is verschenen, bijgestaan door mr. Van VuurenBroere.
OVERWEGINGEN
Inleiding
1. Bij de beoordeling van het hoger beroep zijn de volgende feiten en omstandigheden van belang.
Betrokkene was werkzaam bij de Nationale Politie. Hij is woonachtig op een adres in [woonplaats] en werkte op een adres in [plaats] . Betrokkene ontving op grond van het Besluit reis-, verblijf- en verhuiskosten politie (Brvvp) een vaste tegemoetkoming in de kosten voor het reizen tussen zijn woning en de plaats van tewerkstelling (tegemoetkoming). Daarbij werd uitgegaan van een reisafstand van 46 kilometer per dag, berekend op basis van de snelste route tussen de woning van betrokkene en de plaats van tewerkstelling volgens de routeplanner Here.com (routeplanner).
Vanaf mei 2023 geeft de routeplanner na een update een andere snelste route met een afstand van 34 kilometer per dag. Daarop is besloten betrokkene vanaf augustus 2023 een tegemoetkoming te verstrekken berekend op basis van die reisafstand. Dat is na bezwaar gehandhaafd met het besluit van 21 november 2023 (bestreden besluit).
Uitspraak van de rechtbank
2. De rechtbank heeft het beroep tegen bestreden besluit gegrond verklaard, dat besluit vernietigd en de korpschef opgedragen om met inachtneming van de uitspraak een nieuwe beslissing op het bezwaar te nemen. De rechtbank heeft overwogen dat er sprake is van een wijziging ten nadele van betrokkene, zodat er voor de werkgever een verzwaarde motiveringsplicht geldt. Volgens de rechtbank is niet inzichtelijk gemaakt welke concrete wijzigingen in de verkeerssituatie aanleiding hebben gegeven tot een andere snellere route.
Nieuwe beslissing op bezwaar
3. Ter uitvoering van de aangevallen uitspraak heeft de korpschef met een nader besluit van 1 november 2024 (nadere besluit) de bezwaren van betrokkene opnieuw ongegrond verklaard. Met toepassing van artikel 6:19 en 6:24 van de Awb is deze nieuwe beslissing in de lopende procedure betrokken.
Het standpunt van partijen
De korpschef is het met de uitspraak van de rechtbank niet eens. Wat hij daartegen heeft aangevoerd wordt hierna besproken.
Betrokkene is het eens met de uitspraak van de rechtbank en stelt dat met het nadere besluit onvoldoende uitvoering is gegeven aan de uitspraak van de rechtbank.
Het oordeel van de Raad
5. De Raad beoordeelt of de rechtbank terecht het bestreden besluit heeft vernietigd aan de hand van wat de korpschef in hoger beroep heeft aangevoerd, de beroepsgronden. De Raad komt tot het oordeel dat het hoger beroep slaagt. Hierna legt de Raad uit hoe hij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit oordeel heeft. De wettelijke regels die voor het hoger beroep belangrijk zijn, zijn te vinden in de bijlage bij deze uitspraak.
Uit de regelgeving volgt dat de ambtenaar recht heeft op een tegemoetkoming in de kosten voor het dagelijks reizen tussen de woning en de plaats van tewerkstelling. Verder volgt uit de regelgeving dat voor het vaststellen van de reisafstand waarop de tegemoetkoming is gebaseerd, gebruik wordt gemaakt van een door de Minister van Justitie en Veiligheid (Minister) aangewezen routeplanner, waarbij de snelste route van die routeplanner bepalend is. Ook is bepaald dat indien bij het verschijnen van een nieuwe versie van de routeplanner, de route een gewijzigde reisafstand geeft, die reisafstand bepalend is voor de aanspraak.
De korpschef betoogt dat, anders dan de rechtbank heeft geoordeeld, zijn motiveringsplicht niet zover gaat dat hij bij een update moet aantonen welke concrete wijziging in de verkeerssituatie aanleiding heeft gegeven tot een andere snellere route volgens de routeplanner.
Dat betoog slaagt. Voorop staat dat het hier gaat om een wettelijke tegemoetkoming in de kosten van het woon-werkverkeer en dus niet om een vergoeding van de werkelijke reiskosten. Bij de wijze waarop (de hoogte van) die tegemoetkoming wordt bepaald, komt de wetgever veel vrijheid toe. Niet bestreden is dat de Minister de routeplanner Here.com heeft aangewezen als routeplanner die voor de berekening van de tegemoetkoming bepalend is. Ook is niet in geschil dat deze routeplanner na mei 2023 de route van 34 kilometer vice versa als de snelste route woon-werkverkeer voor appellant aangeeft. In beginsel mag de korpschef bij het vaststellen van de (hoogte van de) tegemoetkoming van deze informatie uitgaan en is hij niet gehouden dit nader te onderbouwen of te motiveren, ook niet als het, zoals hier, gaat om een wijziging in de reisafstand na een update. Integendeel, het is aan de betrokken ambtenaar om aannemelijk te maken waarom in zijn situatie niet van de door de routeplanner aangegeven snelste route zou mogen worden uitgegaan.
Wat betrokkene heeft aangevoerd is onvoldoende om te twijfelen aan de juistheid van de na mei 2023 door de routeplanner aangegeven snelste route met de daarbij behorende reisafstand. Dat andere routeplanners tot een andere snelste route komen dan de aangewezen routeplanner betekent niet dat de snelste route, zoals berekend door de laatstbedoelde routeplanner, als onjuist moet worden aangemerkt. Verschillen in routes tussen routeplanners zijn immers niet ongebruikelijk. Bovendien geven ook andere routeplanners soms deze route als snelste route, wat door betrokkene ter zitting ook is erkend. Ook het relatief grote verschil in reisafstand behorend bij de snelste route voor en na de update van de routeplanner, maakt niet dat getwijfeld moet worden aan de juistheid van de aan die routeplanner ontleende gegevens. Een (kleine) wijziging in snelheid van een route kan nu eenmaal een (grote) wijziging van de reisafstand meebrengen. Tot slot is ook de enkele stelling van betrokkene dat voor en na de update niets in de feitelijke verkeerssituatie op de route tussen zijn woning en werkplek is gewijzigd, onvoldoende om aan de door de routeplanner berekende snellere route te twijfelen.
Uit 5.1 tot en met 5.4 volgt dat het hoger beroep van de korpschef slaagt. De devolutieve werking brengt vervolgens met zich dat de Raad de door de rechtbank onbesproken gelaten beroepsgronden moet beoordelen, in het bijzonder de grond dat de korpschef ten onrechte niet de hardheidsclausule van artikel 37 van het Brvvp heeft toegepast.
Op grond van dat artikel kan het bevoegd gezag besluiten om in individuele gevallen af te wijken van het gestelde in dit besluit, indien de afwijking strekt tot het vermijden van onbillijkheden van overwegende aard welke uit de toepassing van deze regels zouden voortkomen. In de nota van toelichting bij dat artikel is vermeld dat een voorbeeld van een dergelijke situatie is de toepassing van de routeplanner. Indien een ambtenaar aantoont dat de routeplanner tot een onredelijke situatie leidt dan kan het bevoegd gezag overwegen op grond van dit artikel de reisafstand aan te passen. Dit zijn uitzonderingssituaties.
Van een dergelijke uitzonderingssituatie is in dit geval niet gebleken. Dat betrokkene langere tijd een tegemoetkoming heeft ontvangen gebaseerd op 46 kilometer en dat die tegemoetkoming na de update van de routeplanner is verminderd, omdat de snelste route volgens de routeplanner nu minder kilometers geeft is dit niet.
Conclusie en gevolgen
Het hoger beroep slaagt. De aangevallen uitspraak wordt vernietigd. Dit betekent dat de tegemoetkoming in de kosten voor het reizen tussen de woning van appellant en de plaats van tewerkstelling gebaseerd op 34 kilometer per dag vanaf augustus 2023, stand houdt. Omdat de aangevallen uitspraak wordt vernietigd, is de grondslag aan het nadere besluit van 1 november 2024 komen te ontvallen. Om die reden zal dat besluit worden vernietigd.
6. Voor een vergoeding van de proceskosten van betrokkene bestaat geen aanleiding.
BESLISSING
De Centrale Raad van Beroep
Deze uitspraak is gedaan door L.M. Tobé als voorzitter en K.H. Sanders en B. Serno als leden, in tegenwoordigheid van S. Ploum als griffier. De beslissing is uitgesproken in het openbaar op 13 mei 2026.
(getekend) L.M. Tobé
(getekend) S. Ploum
Bijlage: voor deze uitspraak belangrijke wettelijke regels
Algemene wet bestuursrecht
Artikel 6:19
1. Het bezwaar of beroep heeft van rechtswege mede betrekking op een besluit tot intrekking, wijziging of vervanging van het bestreden besluit, tenzij partijen daarbij onvoldoende belang hebben.
Artikel 6:24
Deze afdeling is met uitzondering van artikel 6:12 van overeenkomstige toepassing indien hoger beroep, incidenteel hoger beroep, beroep in cassatie of incidenteel beroep in cassatie kan worden ingesteld.
Besluit reis-, verblijf- en verhuiskosten politie
Artikel 3
1. De ambtenaar heeft aanspraak op een tegemoetkoming in de kosten voor het dagelijks reizen tussen:
a. de woning en de plaats van tewerkstelling;
(…)
Artikel 36
1. Voor het vaststellen van alle reisafstanden in dit besluit, wordt gebruik gemaakt van een door Onze Minister aangewezen routeplanner.
2. De routeplanner wordt met inachtneming van de volgende bepalingen gebruikt:
a. de snelste route van de routeplanner bepalend is;
b. de afstand wordt gemeten met behulp van de postcodes en bestemmingsnummers van het begin- en eindpunt van één van de trajecten als bedoeld in dit besluit;
c. de route niet leidt over zandwegen, karrensporen of keienpaden tenzij dit onvermijdelijk is;
d. het naleven van verkeersregels staat voorop bij het bepalen van de snelste route;
e. de tijd dat de ambtenaar verblijft op een veer wordt meegerekend bij het bepalen van de snelste route;
f. indien bij het verschijnen van een nieuwe versie van de routeplanner, de route een gewijzigde reisafstand geeft, is die reisafstand bepalend voor de aanspraak.
Artikel 37
Het bevoegd gezag kan besluiten om in individuele gevallen af te wijken van het gestelde in dit besluit, indien de afwijking strekt tot het vermijden van onbillijkheden van overwegende aard welke uit de toepassing van deze regels zouden voortkomen.