Overwegingen
Procesverloop
Het hof heeft bij tussenbeslissing van 7 augustus 2025 het onderzoek heropend, de advocaat-generaal de opdracht gegeven om het hof te informeren over het verloop van de nieuwe strafzaak met parketnummer 10-370038-24 en iedere verdere beslissing aangehouden. Inmiddels heeft de rechtbank uitspraak gedaan in de strafzaak met parketnummer 10-370038-24. Verdachte is door de rechtbank vrijgesproken van de tenlastegelegde feiten.
Het standpunt van de deskundige
De deskundige heeft ter terechtzitting verklaard dat de reclassering nog steeds achter het advies tot het alsnog verplegen van overheidswege staat. Naar het oordeel van de reclassering was de aanhouding voor de nieuwe strafzaak de druppel die de emmer deed overlopen. Daarvoor waren er al meerdere afspraken waarop de terbeschikkinggestelde niet is verschenen. Er was geen verdieping binnen de ambulante behandeling, waardoor er geen zicht was op de terbeschikkinggestelde. Hierdoor kon onvoldoende uitvoering worden gegeven aan het risicomanagement. Volgens de reclassering is het belangrijk om weer te starten vanuit een klinische fase. Voor het geval de terbeschikkingstelling met voorwaarden zal worden gecontinueerd, heeft de deskundige navraag gedaan bij Divisie Individuele Zaken (DIZ). Voor klinische opname geldt een wachttijd. Zij hebben ongeveer vier weken nodig om een tijdelijke opname ter overbrugging van de wachttijd (zogenaamde overbruggingsplek) te realiseren.
Het standpunt van de terbeschikkinggestelde
De terbeschikkinggestelde wil dat de terbeschikkingstelling met voorwaarden wordt gecontinueerd. Het was een zwaar jaar waarin de terbeschikkinggestelde vast heeft gezeten vanwege een nieuwe strafzaak. Voordat hij hiervoor werd aangehouden, verliep het traject van de terbeschikkingstelling met voorwaarden goed. De terbeschikkinggestelde heeft nooit signalen vernomen waaruit hij kon opmaken dat het niet goed ging. Sinds hij is vrijgelaten, woont de terbeschikkinggestelde bij zijn moeder. Hij staat er voor open om terug te gaan naar [zorgorganisatie] of een andere locatie voor begeleid wonen. De terbeschikkinggestelde ziet geen nut in het opnieuw opstarten van een klinische fase, maar is bereid aan een daartoe strekkende voorwaarde mee te werken.
De raadsman heeft verzocht de vordering tot het alsnog geven van een bevel tot verpleging van overheidswege af te wijzen.
Het standpunt van het openbaar ministerie
De advocaat-generaal heeft geconcludeerd tot toewijzing van de vordering tot het alsnog geven van een bevel tot verpleging van overheidswege. Het openbaar ministerie is het niet eens met de door de rechtbank op 3 december 2025 uitgesproken integrale vrijspraak in de zaak met parketnummer 10-370038-24. De officier van justitie in die zaak heeft aan de advocaat-generaal laten weten dat er tegen de vrijspraak ter zake van de feiten 2 en 3 hoger beroep zal worden ingesteld. In de vrijspraak ter zake van feit 1 (mensenhandel) zal worden berust. Uit de registratiesystemen van het openbaar ministerie blijkt ten tijde van de zitting van de penitentiaire kamer van het hof van heden niet dat het hoger beroep al is ingesteld. Toewijzing van de vordering is aangewezen nu er volgens de reclassering onvoldoende progressie is geboekt, de terbeschikkinggestelde niet open genoeg is en onvoldoende meewerkt aan de bijzondere voorwaarden.
Het oordeel van het hof
Vernietiging
Het hof zal de beslissing waarvan beroep vernietigen. Het hof overweegt daartoe als volgt.
Volgens artikel 6:6:10, eerste lid, aanhef en onder e, van het Wetboek van Strafvordering kan de rechter bevelen dat een terbeschikkinggestelde alsnog van overheidswege zal worden verpleegd. Dat is mogelijk als een gestelde voorwaarde niet wordt nageleefd of anderszins het belang van de veiligheid van anderen dan wel de algemene veiligheid van personen of goederen dat eist. Anders dan de rechtbank is het hof van oordeel dat de terbeschikkingstelling met voorwaarden moet worden voortgezet. Het hof heeft de beslissing eerder aangehouden in afwachting van het verloop van de nieuwe strafzaak met parketnummer 10-370038-24. Verdachte is intussen vrijgesproken van al het tenlastegelegde. Voor zover er alsnog behandeling van die zaak in hoger beroep zal plaatsvinden, heeft dat, naar de advocaat-generaal heeft meegedeeld, geen betrekking op de mensenhandel (als zwaarste feit op de tenlastelegging). In het licht van de integrale vrijspraak en het kennelijk voorgenomen beperkte hoger beroep bezien, oordeelt het hof dat het nieuwe strafbare feit thans bezwaarlijk kan gelden als een grond voor toewijzing van de vordering tot omzetting.
Met de reclassering is het hof van oordeel dat de terbeschikkinggestelde de voorwaarden heeft overtreden door niet open en voldoende mee te werken aan de behandeling. Die overtreding van de voorwaarden is echter niet zodanig dat het hof komt tot het alsnog geven van een bevel tot verpleging van overheidswege. Het hof heeft daarbij onder meer in aanmerking genomen dat niet, in ieder geval onvoldoende, is gebleken dat de terbeschikkinggestelde voor zijn aanhouding ter zake van de nieuwe feiten duidelijk is gewezen op zijn tekortkomingen bij het naleven van de voorwaarden. Het oordeel van de reclassering valt weliswaar niet onbegrijpelijk, maar desondanks moeilijk los te zien van de aanhouding ter zake van de verdenking van nieuwe feiten.
Het hof zal de vordering van de officier van justitie daarom afwijzen. Dit betekent dat de terbeschikkingstelling met voorwaarden wordt gecontinueerd. Het hof acht het van belang dat de terbeschikkinggestelde op korte termijn weer klinisch wordt opgenomen.
BESLISSING
Het hof:
Vernietigt de beslissing van de rechtbank Gelderland, zittingsplaats Zutphen, van 14 maart 2025 met betrekking tot de terbeschikkinggestelde [terbeschikkinggestelde].
Wijst af de vordering van de officier van justitie tot het alsnog geven van een bevel tot verpleging van overheidswege.
Aldus gedaan door
mr. O.G. Schuur, voorzitter,
mr. M. Keppels en mr. P.C. Vegter, raadsheren,
en drs. H.J. Beintema en drs. B. van Giessen, raden,
in tegenwoordigheid van mr. I.M.G. van der Lee, griffier,
en op 24 december 2025 in het openbaar uitgesproken.
mr. P.C. Vegter en de raden zijn buiten staat deze beslissing mede te ondertekenen.