GERECHTSHOF ARNHEM-LEEUWARDEN
locatie Arnhem
afdeling civiel recht
zaaknummer gerechtshof: 200.370.355
zaaknummer rechtbank Gelderland, zittingsplaats Zutphen: 466941
arrest van 14 juli 2026
in de zaak van
[appellant] ( [appellant] )
die woont in [woonplaats1]
advocaat: mr. R.P.G. Schelvis
tegen
[geïntimeerde] ( [geïntimeerde] )
die woont in [woonplaats2]
1. De procedure bij de rechtbank
De rechtbank Gelderland, zittingsplaats Zutphen (hierna: de rechtbank), heeft bij beschikking van 9 juni 2026 het verzoek van [appellant] tot faillietverklaring van [geïntimeerde] afgewezen. Het gerechtshof (hierna: het hof) verwijst naar die beschikking.
2. De procedure bij het hof
Bij (op 15 juni 2026 bij het hof binnengekomen) beroepschrift heeft [appellant] tijdig hoger beroep ingesteld tegen de beschikking. Hij verzoekt die beschikking te vernietigen en [geïntimeerde] alsnog in staat van faillissement te verklaren, met veroordeling van [geïntimeerde] in de kosten van de procedure in beide instanties.
Het hof heeft naast het beroepschrift met bijlagen kennisgenomen van:
de beschikking van de rechtbank;
de op 26 juni 2026 door [appellant] toegestuurde aanvullende stukken;
het op 3 juli 2026 door [appellant] toegestuurde aanvullende stuk.
De mondelinge behandeling heeft plaatsgevonden op 7 juli 2026. Hierbij is mr. Kilian namens [appellant] verschenen. Ook is [geïntimeerde] verschenen, vergezeld door de heer [gemachtigde appellant] .
3. De toelichting op de beslissing van het hof
Kern van de zaak
Een aantal jaar geleden is [geïntimeerde] een procedure tegen [appellant] gestart. De kantonrechter heeft bij vonnis van 22 januari 2025, hersteld op 22 april 2025, de vorderingen van [geïntimeerde] in die procedure afgewezen en haar onherroepelijk veroordeeld tot betaling van de proceskosten van [appellant] ter hoogte van € 947,-, te vermeerderen met de eventuele kosten van betekening en de wettelijke rente. Ondanks meerdere sommaties en aanmaningen is [geïntimeerde] niet overgegaan tot betaling.
De rechtbank heeft geoordeeld dat het rechtsmiddel van het aanvragen van het faillissement van [geïntimeerde] niet in verhouding staat tot de aard en de hoogte van de vordering van [appellant] en dat daarmee sprake is van misbruik van recht door [appellant] . De rechtbank heeft zijn aanvraag daarom afgewezen. Tegen deze afwijzing is [appellant] in hoger beroep gekomen.
Juridisch kader
Een faillietverklaring kan worden uitgesproken als summierlijk is gebleken van een tijdens de faillietverklaring bestaand vorderingsrecht van de aanvrager ( [appellant] ) en ook van het bestaan van feiten en omstandigheden waaruit volgt dat de schuldenaar ( [geïntimeerde] ) verkeert in de toestand van te hebben opgehouden te betalen. Dat de schuldenaar meer schuldeisers heeft (het zogenoemde pluraliteitsvereiste), is een noodzakelijke, maar niet een voldoende voorwaarde voor het aannemen van de hiervoor bedoelde toestand. Als aan het pluraliteitsvereiste is voldaan, moet worden onderzocht of de schuldenaar in de toestand verkeert dat hij heeft opgehouden te betalen.
Ook als is voldaan aan de vereisten voor faillietverklaring, kan het verzoek tot faillietverklaring worden afgewezen als sprake is van misbruik van bevoegdheid. Hiervan is onder andere sprake als een bevoegdheid wordt uitgeoefend met geen ander doel dan een ander te schaden of met een ander doel dan waarvoor zij is verleend of in geval men, in aanmerking nemende de onevenredigheid tussen het belang bij de uitoefening en het belang dat daardoor wordt geschaad, naar redelijkheid niet tot die uitoefening had kunnen komen (artikel 3:13 lid 2 BW).
Het vorderingsrecht van [appellant] en de pluraliteit van schuldeisers
Het hof is van oordeel dat met het onherroepelijke vonnis van de kantonrechter summierlijk is gebleken van de opeisbare vordering van [appellant] . Uit de overgelegde stukken volgt dat de vordering van [appellant] vanwege bijkomende betekeningskosten en wettelijke rente inmiddels is opgelopen. Het betoog van [geïntimeerde] dat zij de vordering heeft voldaan of dat de vordering anderszins teniet is gegaan, is door haar onvoldoende onderbouwd. Een bewijs van betaling ontbreekt en ook is niet gebleken dat de vordering van [appellant] op andere wijze teniet is gegaan. Daarnaast volgt uit de overgelegde stukken dat [geïntimeerde] een schuld heeft bij het CJIB, bestaande uit zeven verschillende vorderingen van in totaal € 3.588,54. Ook heeft [geïntimeerde] een schuld bij het CAK van € 2.068,33. Aan het vereiste van pluraliteit van schuldeisers is dan ook voldaan.
De faillissementstoestand
Ook de vraag of [geïntimeerde] verkeert in de toestand dat zij heeft opgehouden te betalen beantwoordt het hof bevestigend. [geïntimeerde] heeft meerdere schulden, ondanks herhaaldelijke sommaties en aanmaningen, onbetaald gelaten. Bovendien heeft [geïntimeerde] niet aannemelijk gemaakt dat zij op dit moment of op korte termijn aan haar betalingsverplichtingen zal (kunnen) voldoen.
Er is geen sprake van misbruik van bevoegdheid
Naar het oordeel van het hof heeft [appellant] door het faillissement van [geïntimeerde] aan te vragen geen misbruik gemaakt van zijn bevoegdheid. [appellant] heeft voldoende aannemelijk gemaakt dat hij heeft onderzocht of voldoening van zijn vordering op andere wijzen mogelijk was. Zo heeft gewone executie geen reëel verhaal opgeleverd; meerdere dossiers bij het CJIB zijn wegens gebrek aan verhaal gesloten, er is geen geregistreerd inkomen, bankbeslag trof geen doel en bij beslag op roerende zaken zijn geen voor beslag vatbare zaken aangetroffen. Dit terwijl bij [appellant] gerechtvaardigde vermoedens bestaan dat [geïntimeerde] wel beschikt over gelden, omdat zij anderen – zoals bijvoorbeeld haar advocaat in de door [geïntimeerde] aangespannen procedure tegen [appellant] – wel heeft betaald. [appellant] heeft er belang bij dat de curator de boedel in kaart brengt en ten behoeve van de gezamenlijke schuldeisers een zo hoog mogelijke opbrengst voor de boedel genereert. Van andere omstandigheden die moeten leiden tot het oordeel dat sprake is van misbruik van bevoegdheid is eveneens niet gebleken.
Conclusie
Het hoger beroep slaagt. De beschikking waarvan beroep zal worden vernietigd en [geïntimeerde] zal alsnog in staat van faillissement worden verklaard.
De kosten van de faillissementsaanvraag door [appellant] kunnen in het faillissement worden ingediend als preferente vordering. Het hof zal daarom geen aparte kostenveroordeling uitspreken.
4. De beslissing
Het hof:
vernietigt de beschikking van de rechtbank Gelderland, zittingsplaats [gemeentenaam] , van 9 juni 2026 en, opnieuw recht doende:
verklaart [geïntimeerde], geboren op [in] 1966, wonende aan [adres] te [woonplaats2] ( [postcode] ), gemeente [gemeentenaam] , in staat van faillissement;
benoemt tot rechter-commissaris het lid van de rechtbank Gelderland, zittingsplaats Zutphen, mr. S. Boot;
stelt aan tot curator mr. M. Vriezekolk, advocaat bij Voorink Advocaten, kantoorhoudende aan Zaadmarkt 105, 7201 DD Zutphen, telefoon: 0575 – 54 54 55;
geeft aan de curator last tot het openen van aan de gefailleerde gerichte brieven.
Dit arrest is gewezen door mrs. G.J Meijer, M.P.M. Hennekens en A.E. de Vos, en is in tegenwoordigheid van de griffier in het openbaar uitgesproken op 14 juli 2026 om 14:00 uur.