Gerechtshof Den Haag
meervoudige kamer voor strafzaken
Arrest
gewezen op het hoger beroep tegen het vonnis van de politierechter in de rechtbank Rotterdam van 11 februari 2022 in de strafzaak tegen de verdachte:
[verdachte],
geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum],
adres:[woonadres],[woonplaats].
Onderzoek van de zaak
Dit arrest is gewezen naar aanleiding van het onderzoek op de terechtzitting in eerste aanleg en het onderzoek ter terechtzitting in hoger beroep van dit hof.
Het hof heeft kennisgenomen van de vordering van de advocaat-generaal en van hetgeen door en namens de verdachte naar voren is gebracht.
Procesgang
In eerste aanleg is de verdachte ter zake van het onder 1, 2 en 3 tenlastegelegde veroordeeld tot een gevangenisstraf voor de duur van 30 dagen, met aftrek van voorarrest. Daarnaast is aan de verdachte de
de maatregel ex artikel 38v van het Wetboek van Strafrecht voor de duur van drie jaren opgelegd, inhoudende dat de verdachte zich niet zal bevinden binnen een straal van 100 meter van de [adres 1] en de [adres 2] te [plaats] en dat de verdachte zich zal onthouden van direct of indirect contact met [slachtoffer], geboren [geboortedatum slachtoffer] te [geboorteplaats slachtoffer] in [geboorteland slachtoffer]. Daarbij is bevolen dat vervangende hechtenis zal worden toegepast voor de duur van een week voor iedere keer dat niet aan deze maatregel wordt voldaan, met een maximum van zes maanden. De politierechter heeft voorts bevolen dat die maatregel dadelijk uitvoerbaar is.
Namens de verdachte is tegen het vonnis hoger beroep ingesteld.
Tenlastelegging
Aan de verdachte is tenlastegelegd dat:
1.
hij op of omstreeks 30 september 2021 te [plaats], althans in Nederland, in het openbaar
mondeling, bij geschrift en/of bij afbeelding
tot enig strafbaar feit en/of gewelddadig optreden tegen het openbaar gezag heeft opgeruid,
door via een Facebookaccount “[accountnaam]” een of meerdere filmpjes op Facebook te plaatsen en/of te delen, op welke filmpjes hij, verdachte, de woning en/of auto van [slachtoffer] en/of het stadhuis van [plaats] filmt en/of waarop te horen is dat hij, verdachte, (onder andere) zegt:
-“We zijn hier in de straat van de allerbeste Burgemeester van de wereld. Kijk, dan lopen er nu even naar toe, De [adres 1]. Daar woont [slachtoffer](…). Nou dit is dus de ingang van de woning van [slachtoffer], gaan we ook nog even naar het Stadhuis waar die naar binnengaat. En ik hoop ook dat Al-Qaida aanslagen gaat plegen. Harstikke leuk." en/of
- " Zo dan is dit de ingang van het Stadhuis. Nou ja. Dan lopen we even via de binnenkant. Dan zullen we gelijk even het kenteken van het gepantserde Mercedes er even op zetten. Waar [slachtoffer] in gereden moet worden. Kijk dit is het kenteken. Zo dan is dat ook allemaal bekend. Dan kunnen we dat ook gelijk allemaal op Al-Jazeera zetten." en/of
- “ Dit is dus het adres waar die uitstapt, als die vanuit de [adres 1] kom. Aan de andere kant staat er dus een Mercedes dat is de beveiliging van de AIVD. Nou toch wel even leuk dat het even allemaal op film staat. Dit is dus de Stadhuis van [plaats] en de dienstingang. Dus voor belanghebbende is dit hartstikke leuk. En wie komt er aanlopen? Jawel. Daar zien we hem lopen. Onze beste Burgemeester van [plaats]. Wat geweldig.”;
2.
hij op of omstreeks 30 september 2021 te [plaats], althans in Nederland,
[slachtoffer] heeft bedreigd
met enig misdrijf tegen het leven gericht en/of met zware mishandeling door via een Facebookaccount "[accountnaam]" een of meerdere filmpjes op Facebook te plaatsen en/of te delen, op welke filmpjes hij, verdachte, de woning en/of auto van [slachtoffer] en/of het stadhuis van [plaats]filmt en/of waarop te horen is dat hij, verdachte, (onder andere) zegt:
-"We zijn hier in de straat van de allerbeste Burgemeester van de wereld. Kijk, dan lopen er nu even naar toe, De [adres 1]. Daar woont [slachtoffer](…). Nou dit is dus de ingang van de woning van [slachtoffer], gaan we ook nog even naar het Stadhuis waar die naar binnengaat. En ik hoop ook dat Al-Qaida aanslagen gaat plegen. Harstikke leuk." en/of
- " Zo dan is dit de ingang van het Stadhuis. Nou ja. Dan lopen we even via de binnenkant. Dan zullen we gelijk even het kenteken van het gepantserde Mercedes er even op zetten. Waar [slachtoffer]in gereden moet worden. Kijk dit is het kenteken. Zo dan is dat ook allemaal bekend. Dan kunnen we dat ook gelijk allemaal op Al-Jazeera zetten." en/of
- " Dit is dus het adres waar die uitstapt, als die vanuit de [adres 1] kom. Aan de andere kant staat er dus een Mercedes dat is de beveiliging van de AIVD. Nou toch wel even leuk dat het even allemaal op film staat. Dit is dus de Stadhuis van [plaats] en de dienstingang. Dus voor belanghebbende is dit hartstikke leuk. En wie komt er aanlopen? Jawel. Daar zien we hem lopen. Onze beste Burgemeester van [plaats]. Wat geweldig.";
3.
hij op of omstreeks 30 september 2021 te [plaats], althans in Nederland, opzettelijk
een ambtenaar, te weten [slachtoffer], burgemeester van de gemeente [plaats], gedurende of ter zake van de rechtmatige uitoefening van zijn bediening, in het openbaar mondeling en/of bij afbeelding
heeft beledigd
door via een Facebookaccount “[accountnaam]” een filmpje op Facebook te plaatsen en/of te delen, op welk filmpje te horen is dat verdachte zegt:
“Dat is de beste Burgemeester van de wereld. Die iedereen broodloos en kapot maakt, omdat hij in [geboorteland] geboren is. Geweldig.",
althans woorden van gelijke beledigende aard en/of strekking.
Vordering van de advocaat-generaal
De advocaat-generaal heeft gevorderd dat het vonnis waarvan beroep zal worden vernietigd en dat de verdachte ter zake van het onder 1, 2 en 3 tenlastegelegde zal worden veroordeeld tot een voorwaardelijke gevangenisstraf voor de duur van 60 dagen, met aftrek van voorarrest, met een proeftijd van twee jaren. Voorts heeft de advocaat-generaal gevorderd dat aan de verdachte een vrijheidsbeperkende maatregel ex artikel 38v van het Wetboek van Strafrecht zal worden opgelegd, in de vorm van een contactverbod met [slachtoffer], en een gebiedsverbod met betrekking tot het adres: [adres 1] en [adres 2] te [plaats], met per overtreding van de maatregel een week vervangende hechtenis, met een maximum van zes maanden. De advocaat-generaal heeft ook gevorderd dat de vrijheidsbeperkende maatregel direct uitvoerbaar wordt verklaard.
Het vonnis waarvan beroep
Het vonnis waarvan beroep kan niet in stand blijven omdat het hof zich daarmee niet verenigt.
Bewezenverklaring
Het hof acht wettig en overtuigend bewezen dat de verdachte het onder 1, 2 en 3 tenlastegelegde heeft begaan, met dien verstande dat:
1.
hij op of omstreeks 30 september 2021 te [plaats], althans in Nederland, in het openbaar
mondeling, bij geschrift en/of bij afbeelding
tot enig strafbaar feit en/of gewelddadig optreden tegen het openbaar gezag heeft opgeruid,
door via een Facebookaccount “[accountnaam]” een of meerdere filmpjes op Facebook te plaatsen en/of te delen, op welke filmpjes hij, verdachte, de woning en/of auto van [slachtoffer] en/of het stadhuis van [plaats]filmt en/of waarop te horen is dat hij, verdachte, (onder andere) zegt:
-“We zijn hier in de straat van de allerbeste Burgemeester van de wereld. Kijk, dan lopen er nu even naar toe, De [adres 1]. Daar woont [slachtoffer](…). Nou dit is dus de ingang van de woning van [slachtoffer], gaan we ook nog even naar het Stadhuis waar die naar binnengaat. En ik hoop ook dat Al-Qaida aanslagen gaat plegen. Harstikke leuk." en/of
- " Zo dan is dit de ingang van het Stadhuis. Nou ja. Dan lopen we even via de binnenkant. Dan zullen we gelijk even het kenteken van het gepantserde Mercedes er even op zetten. Waar [slachtoffer] in gereden moet worden. Kijk dit is het kenteken. Zo dan is dat ook allemaal bekend. Dan kunnen we dat ook gelijk allemaal op Al-Jazeera zetten." en/of
- “ Dit is dus het adres waar die uitstapt, als die vanuit de [adres 1] kom. Aan de andere kant staat er dus een Mercedes dat is de beveiliging van de AIVD. Nou toch wel even leuk dat het even allemaal op film staat. Dit is dus de Stadhuis van [plaats] en de dienstingang. Dus voor belanghebbende is dit hartstikke leuk. En wie komt er aanlopen? Jawel. Daar zien we hem lopen. Onze beste Burgemeester van [plaats]. Wat geweldig.”;
2.
hij op of omstreeks 30 september 2021 te [plaats], althans in Nederland,
[slachtoffer] heeft bedreigd
met enig misdrijf tegen het leven gericht en/of met zware mishandeling door via een Facebookaccount "[accountnaam]" een of meerdere filmpjes op Facebook te plaatsen en/of te delen, op welke filmpjes hij, verdachte, de woning en/of auto van [slachtoffer] en/of het stadhuis van [plaats] filmt en/of waarop te horen is dat hij, verdachte, (onder andere) zegt:
-"We zijn hier in de straat van de allerbeste Burgemeester van de wereld. Kijk, dan lopen er nu even naar toe, De [adres]. Daar woont [slachtoffer](…). Nou dit is dus de ingang van de woning van [slachtoffer], gaan we ook nog even naar het Stadhuis waar die naar binnengaat. En ik hoop ook dat Al-Qaida aanslagen gaat plegen. Harstikke leuk." en/of
- " Zo dan is dit de ingang van het Stadhuis. Nou ja. Dan lopen we even via de binnenkant. Dan zullen we gelijk even het kenteken van het gepantserde Mercedes er even op zetten. Waar [slachtoffer] in gereden moet worden. Kijk dit is het kenteken. Zo dan is dat ook allemaal bekend. Dan kunnen we dat ook gelijk allemaal op Al-Jazeera zetten." en/of
- " Dit is dus het adres waar die uitstapt, als die vanuit de [adres 1] kom. Aan de andere kant staat er dus een Mercedes dat is de beveiliging van de AIVD. Nou toch wel even leuk dat het even allemaal op film staat. Dit is dus de Stadhuis van [plaats] en de dienstingang. Dus voor belanghebbende is dit hartstikke leuk. En wie komt er aanlopen? Jawel. Daar zien we hem lopen. Onze beste Burgemeester van [plaats]. Wat geweldig.";
3.
hij op of omstreeks 30 september 2021 te [plaats], althans in Nederland, opzettelijk
een ambtenaar, te weten [slachtoffer], burgemeester van de gemeente [plaats], gedurende of ter zake van de rechtmatige uitoefening van zijn bediening, in het openbaar mondeling en/of bij afbeelding
heeft beledigd
door via een Facebookaccount “[accountnaam]” een filmpje op Facebook te plaatsen en/of te delen, op welk filmpje te horen is dat verdachte zegt:
“Dat is de beste Burgemeester van de wereld. Die iedereen broodloos en kapot maakt, omdat hij in [geboorteland] geboren is. Geweldig.",
althans woorden van gelijke beledigende aard en/of strekking.
Hetgeen meer of anders is tenlastegelegd, is niet bewezen. De verdachte moet daarvan worden vrijgesproken.
Voor zover in de tenlastelegging taal- en/of schrijffouten voorkomen, zijn deze in de bewezenverklaring verbeterd. Blijkens het verhandelde ter terechtzitting is de verdachte daardoor niet geschaad in de verdediging.
Bewijsvoering
Het hof grondt zijn overtuiging dat de verdachte het bewezenverklaarde heeft begaan op de feiten en omstandigheden die in de bewijsmiddelen zijn vervat en die reden geven tot de bewezenverklaring.
In die gevallen waarin de wet aanvulling van het arrest vereist met de bewijsmiddelen dan wel, voor zover artikel 359, derde lid, tweede volzin, van het Wetboek van Strafvordering wordt toegepast, met een opgave daarvan, zal zulks plaatsvinden in een aanvulling die als bijlage aan dit arrest zal worden gehecht.
Strafbaarheid van het bewezenverklaarde
Het onder 1 en 2 bewezenverklaarde levert op:
de eendaadse samenloop van
in het openbaar, mondeling of bij afbeelding tot enig strafbaar feit opruien
en
bedreiging met enig misdrijf tegen het leven gericht.
Het onder 3 bewezenverklaarde levert op:
eenvoudige belediging, terwijl de belediging wordt aangedaan aan een ambtenaar ter zake van de rechtmatige uitoefening van zijn bediening.
Strafbaarheid van de verdachte
Er is geen omstandigheid aannemelijk geworden die de strafbaarheid van de verdachte uitsluit. De verdachte is dus strafbaar.
Motivering op te leggen straf en maatregel
Ernst van de feiten
Het hof heeft de op te leggen straf bepaald op grond van de ernst van de feiten en de omstandigheden waaronder deze zijn begaan en op grond van de persoon en de persoonlijke omstandigheden van de verdachte, zoals daarvan is gebleken uit het onderzoek ter terechtzitting.
Daarbij heeft het hof in het bijzonder het volgende in aanmerking genomen.
De verdachte heeft zich op de bewezenverklaarde wijze schuldig gemaakt aan opruiing en bedreiging met enig misdrijf tegen het leven gericht van de burgemeester van [plaats], [slachtoffer]. Met de politierechter is het hof van oordeel dat het in een democratische rechtsstaat van groot belang is dat een burgemeester zijn/haar werk zonder angst en beletsels in het kader van hun veiligheid kunnen verrichten. Feiten als deze dragen bij aan een klimaat waarin sommige politici zich uit angst beknot kunnen voelen in hun persoonlijke vrijheid en in hun privéleven en in hun uitingsvrijheid. Bovendien versterken deze feiten de in de samenleving levende gevoelens van angst en onveiligheid.
Ook heeft de verdachte in een van de op Facebook geplaatste filmpjes de heer [slachtoffer] in zijn eer en goede naam aangerand. De burgermeester, die een publieke taak heeft moet - in het belang van de openbare orde - kunnen functioneren zonder daarbij geconfronteerd te worden met beledigingen vanuit het publiek.
Het hof heeft acht geslagen op een de verdachte betreffend uittreksel Justitiële Documentatie d.d.
25 oktober 2022, waaruit blijkt dat de verdachte eerder, zij het lang geleden, onherroepelijk is veroordeeld voor het plegen van strafbare feiten.
Bij de hierna op te leggen straf heeft het hof in het voordeel van de verdachte rekening gehouden met de persoonlijke omstandigheden van de verdachte zoals daarvan ter terechtzitting is gebleken.
Maatregel ex artikel 38v van het Wetboek van Strafrecht
Daarnaast zal het hof ter voorkoming van verdere strafbare feiten aan de verdachte een vrijheidsbeperkende maatregel voor de duur van drie jaren opleggen, inhoudende een gebiedsverbod en een contactverbod met aangever, op straffe van hechtenis voor de duur van 1 week voor elke overtreding van een van de verboden zoals hierna nader omschreven. De verdachte had aanvankelijk een contactpersoon bij de gemeente [plaats] met wie hij goed overweg kon en die zaken voor hem regelde bij de gemeente. Echter, na diens overlijden ging het mis. De verdachte voelde zich niet meer gehoord door de ambtenaren van de gemeente en zocht het vervolgens, zoals hij het noemde, hogerop, te weten bij aangever, door middel van de bewezenverklaarde gedragingen. Het gebieds- en contactverbod wordt opgelegd om de verdachte ervan te weerhouden in de toekomst opnieuw op een vergelijkbare wijze te reageren uit onvrede over ambtenaren van de gemeente [plaats].
Het hof acht het noodzakelijk deze maatregel dadelijk uitvoerbaar te verklaren nu er is voldaan aan het criterium van artikel 38v, vierde lid, Wetboek van Strafrecht. Er moet ernstig rekening mee worden gehouden dat de verdachte opnieuw een strafbaar feit pleegt of zich belastend gedraagt jegens aangever. Zo heeft de verdachte kort nadat aan hem een gedragsaanwijzing was opgelegd en deze op 15 oktober 2021 aan hem in persoon was uitgereikt weer een bericht op Facebook geplaatst over aangever (zie proces-verbaal van bevindingen van de politie Eenheid Rotterdam d.d. 11 december 2021, nr. PL1700-2021384044-2). De enkele omstandigheid dat de verdachte nadien niet nog eens contact heeft gezocht met aangever maakt dat oordeel niet anders. Te meer daar de verdachte ter terechtzitting heeft verklaard dat als hij zich niet gehoord voelt door ambtenaren bij de gemeente [plaats] hij zich genoodzaakt voelt om het hogerop te zoeken, te weten bij aangever.
Het hof is - alles afwegende - van oordeel dat, overeenkomstig de eis van de advocaat-generaal en subsidiair bepleit door de verdediging, een geheel voorwaardelijke gevangenisstraf van na te melden duur een passende en geboden reactie vormt.
Toepasselijke wettelijke voorschriften
Het hof heeft gelet op de artikelen 14a, 14b, 14c, 38v, 38w, 55, 57, 131, 266, 267 en 285 van het Wetboek van Strafrecht, zoals zij rechtens gelden dan wel golden.
BESLISSING
Het hof:
Vernietigt het vonnis waarvan beroep en doet opnieuw recht:
Verklaart zoals hiervoor overwogen bewezen dat de verdachte het onder 1, 2 en 3 tenlastegelegde heeft begaan.
Verklaart niet bewezen hetgeen de verdachte meer of anders is tenlastegelegd dan hierboven is bewezenverklaard en spreekt de verdachte daarvan vrij.
Verklaart het onder 1, 2 en 3 bewezenverklaarde strafbaar, kwalificeert dit als hiervoor vermeld en verklaart de verdachte strafbaar.
Veroordeelt de verdachte tot een gevangenisstraf voor de duur van 60 (zestig) dagen.
Bepaalt dat de gevangenisstraf niet ten uitvoer zal worden gelegd, tenzij de rechter later anders mocht gelasten omdat de verdachte zich voor het einde van een proeftijd van 2 (twee) jaren aan een strafbaar feit heeft schuldig gemaakt.
Beveelt dat de tijd die door de verdachte vóór de tenuitvoerlegging van deze uitspraak in enige in artikel 27, eerste lid, van het Wetboek van Strafrecht bedoelde vorm van voorarrest is doorgebracht, bij de uitvoering van de opgelegde gevangenisstraf in mindering zal worden gebracht, voor zover die tijd niet reeds op een andere straf in mindering is gebracht.
Legt op de maatregel strekkende tot beperking van de vrijheid inhoudende dat de veroordeelde voor de duur van 3 jaren zich niet zal bevinden binnen een straal van 100 meter van de [adres 1] te [plaats] en de [adres 2] te [plaats].
Beveelt dat vervangende hechtenis zal worden toegepast voor het geval niet aan de maatregel wordt voldaan. De duur van deze vervangende hechtenis bedraagt één week voor iedere keer dat niet aan de maatregel wordt voldaan, met een totale duur van ten hoogste zes maanden.
Toepassing van de vervangende hechtenis heft de verplichtingen ingevolge de opgelegde maatregel niet op.
Beveelt dat de opgelegde maatregel dadelijk uitvoerbaar is.
Legt op de maatregel strekkende tot beperking van de vrijheid inhoudende dat de veroordeelde voor de duur van 3 jaren op geen enkele wijze - direct of indirect - contact zal opnemen, zoeken of hebben met [slachtoffer], geboren [geboortedatum slachtoffer] te [geboorteplaats slachtoffer] in [geboorteland slachtoffer].
Beveelt dat vervangende hechtenis zal worden toegepast voor het geval niet aan de maatregel wordt voldaan. De duur van deze vervangende hechtenis bedraagt één week voor iedere keer dat niet aan de maatregel wordt voldaan, met een totale duur van ten hoogste zes maanden.
Toepassing van de vervangende hechtenis heft de verplichtingen ingevolge de opgelegde maatregel niet op.
Beveelt dat de opgelegde maatregel dadelijk uitvoerbaar is.
Dit arrest is gewezen door mr. E.F. Lagerwerf-Vergunst, mr. M. Koole en mr. B. Stapert, in bijzijn van de griffier mr. M.J.J. van den Broek.
Het is uitgesproken op de openbare terechtzitting van het hof van 29 november 2022.
mr. B. Stapert is buiten staat dit arrest te ondertekenen.