ECLI:NL:GHDHA:2026:2494

1. Het verloop van het geding in eerste aanleg

2. Het geding in hoger beroep

[appellante] is op 11 juni 2025 in hoger beroep gekomen van de bestreden beschikking.

De kleinzoon heeft op 18 juni 2026 een verweerschrift ingediend.

Bij het hof zijn voorts de volgende stukken ingekomen:

- een e-mailbericht van de zijde van [appellante] van 19 juni 2025, ingekomen op diezelfde datum;

- een journaalbericht van de zijde van [appellante] van 25 augustus 2025, ingekomen op diezelfde datum;

- een e-mailbericht van de zijde van [appellante] , ingekomen op diezelfde datum.

De mondelinge behandeling heeft op 25 juni 2026 plaatsgevonden, gelijktijdig met de mondelinge behandeling in de rekestzaak met zaaknummer 200.355.579. Verschenen zijn:

- [appellante] , bijgestaan door haar advocaat;

- de kleinzoon, bijgestaan door zijn advocaat;

- de vereffenaar.

3. De feiten

Voor de leesbaarheid van deze beschikking geeft het hof de volgende feiten weer.

De grootvader van de kleinzoon is [de erflater] , geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1942 (hierna te noemen: erflater). Erflater was gehuwd met [de erflaatster] (hierna te noemen: erflaatster) onder het maken van huwelijkse voorwaarden. Erflater heeft op [datum] 2008 bij testament over zijn nalatenschap beschikt. Uit het testament volgt dat hij tot zijn erfgenamen heeft benoemd zijn voornoemde echtgenote [de erflaatster] , alsmede zijn kleinzoon (de zoon van de reeds overleden zoon van de erflater). Uit het testament volgt eveneens dat erflater de wettelijke verdeling met betrekking tot zijn nalatenschap heeft bevestigd. Uit bepaling XIV van het testament van erflater volgt dat er sprake is van een tweetrapsmaking. Deze tweetrapsmaking houdt onder meer in, dat erflaatster onder de ontbindende voorwaarde (van overlijden) de nalatenschap van erflater heeft verworven en dat de kleinzoon onder de daarbij aansluitende opschortende voorwaarde (dat hij nog in leven is ten tijde van het overlijden van de bezwaarde) de nalatenschap van erflater zal verkrijgen. Eén van de voorwaarden van de tweetrapsmaking was dat de bezwaarde erfgenaam, in casu erflaatster, de verkrijging niet kon schenken aan derden behoudens aan de verwachter, zijnde de kleinzoon. Voorts volgt uit de voorwaarden van de tweetrapsmaking dat na het eindigen van het recht van de bezwaarde, op hem of haar de verplichting rust om de zaken ter beschikking te stellen aan de verwachter. De erflaatster heeft de nalatenschap van erflater zuiver aanvaard en voor de kleinzoon geldt dat hij de nalatenschap beneficiair heeft aanvaard conform de wet. Tot de nalatenschap van erflater behoren een woning aan de [adres] , [postcode] te [plaats] alsmede de aandelen in de besloten vennootschap [B.V.] .

Erflaatster is vervolgens op [sterfdatum] 2023 overleden. Zij heeft eveneens bij testament over haar nalatenschap beschikt. Uit de verklaring van erfrecht van [datum] 2024, gepasseerd ten overstaan van notaris [notaris] te standplaats [standplaats] , volgt dat haar vier zusters haar erfgenamen zijn en dat de executeur in haar nalatenschap [appellante] die benoeming heeft aanvaard. Op basis van artikel 4:145 van het Burgerlijk Wetboek (hierna: BW) worden de erfgenamen van erflaatster in en buiten rechte vertegenwoordigd door [appellante] .

De kleinzoon heeft op 27 december 2024 bij de rechtbank Rotterdam verzocht om conform artikel 4:203 lid 1 onder a BW een vereffenaar te benoemen in de nalatenschap van erflater.

Bij beschikking van de rechtbank Rotterdam van 16 januari 2025 (gepubliceerd op 20 februari 2025), hierna te noemen: de bestreden beschikking, heeft de rechtbank [de vereffenaar] tot vereffenaar heeft benoemd en aan deze vereffenaar de opdracht heeft verstrekt om de benoeming in de Staatscourant bekend te maken. [de vereffenaar] heeft conform de bestreden beschikking van de rechtbank op 6 februari 2025 zijn benoeming tot vereffenaar gepubliceerd.

De taken van een vereffenaar zijn onder meer: 1. de bekendmaking van zijn benoeming, 2. het opmaken en neerleggen van een onderhandse boedelbeschrijving, 3. het oproepen van boedelschuldeisers en het neerleggen van de lijst van erkende en betwiste vorderingen en aanspraken, 4. het te gelde maken van boedelgoederen, 5. het neerleggen van de rekening en verantwoording en de uitdelingslijst, 6. het doen van uitkeringen na het verbindend worden van de uitdelingslijst en 7. het overschot – na voltooiing van de vereffening – aan de erfgenaam uitkeren, in casu de kleinzoon. De taak van de vereffenaar is aldus eveneens het betalen van crediteuren uit de nalatenschap van erflater.

4. De verzoeken van appellante

[appellante] kan zich niet vinden in de beslissing van de rechtbank en verzoekt het hof om de bestreden beschikking te vernietigen en het verzoek van verzoeker in eerste instantie alsnog af te wijzen, dan wel – subsidiair – [appellante] tot vereffenaar te benoemen.

Eén van de verweren van de kleinzoon is dat appellante niet als belanghebbende kan worden aangemerkt in de procedure tot benoeming van de vereffenaar.

5. De ontvankelijkheid

De kleinzoon heeft in zijn verweerschrift expliciet aan de orde gesteld dat appellante geen belanghebbende is in de procedure tot benoeming van de vereffenaar. In de visie van de kleinzoon wordt door de benoeming van de vereffenaar appellante niet rechtstreeks in haar eigen belang getroffen. Zij is geen erfgenaam in de nalatenschap van erflater en het bezwaarde vermogen behoort ook niet tot de nalatenschap die zij als executeur beheert, zijnde de nalatenschap van wijlen haar zuster. De kleinzoon is voorts van mening dat het aanvechten van de benoeming van de vereffenaar in de nalatenschap van erflater niet behoort tot haar taak als executeur in de nalatenschap van erflaatster. In randnummer 17 van het verweerschrift van de kleinzoon stelt de kleinzoon dat de kosten van de vereffenaar in de nalatenschap van erflater ten laste komen van de nalatenschap van erflater.

Uit hetgeen op de mondelinge behandeling is besproken is gebleken dat de vereffenaar zich aansluit bij wat de kleinzoon ten aanzien van de ontvankelijkheid aanvoert.

Het hof overweegt als volgt. Volgens vaste rechtspraak van de Hoge Raad wordt het antwoord op de vraag of iemand als belanghebbende kan worden aangemerkt, afgeleid uit de aard van de procedure en de daarmee verband houdende wetsbepalingen. Daarbij speelt een rol in hoeverre iemand door de uitkomst van de desbetreffende procedure zodanig in een eigen belang kan worden getroffen dat deze daarin behoort te mogen opkomen ter bescherming van dat belang of in hoeverre deze anderszins zo nauw betrokken is of is geweest bij het onderwerp dat in de procedure wordt behandeld, dat daarin een belang is gelegen om in de procedure te verschijnen. Er moet derhalve een rechtstreeks verband zijn tussen de procedure en de rechtspositie van de betrokkene(n). Het begrip belanghebbende is een open norm die in belangrijke mate door de rechtspraak wordt ingevuld. Het hof is met de vereffenaar en de kleinzoon van oordeel dat appellante in het onderhavige appel niet kan worden aangemerkt als een belanghebbende aangezien zij en de overige erfgenamen van erflaatster niet rechtstreeks in hun belang worden getroffen. Zij is geen erfgenaam in de nalatenschap van erflater en het bezwaarde vermogen behoort ook niet tot de nalatenschap die zij als executeur beheert. De kosten met betrekking tot de vereffening komen ten laste van de nalatenschap van erflater en niet ten laste van de nalatenschap van erflaatster. Derhalve dient appellante in haar hoger beroep niet ontvankelijk te worden verklaard en dient zij als de in het ongelijk gestelde partij in de proceskosten te worden veroordeeld. Het hof stelt de kosten van het hoger beroep aan de zijde van de kleinzoon vast op € 2.580,- (2 punten x tarief II), vermeerderd met het door de kleinzoon voldane griffierecht van € 373,-, aldus in totaal € 2.953,-.

Dit leidt tot de volgende beslissing.

6. De beslissing