20 april 2001
Eerste Kamer
Nr. C99/210HR
Hoge Raad der Nederlanden
Arrest
in de zaak van:
1. KEMIRA AGRO ROZENBURG B.V., gevestigd te Rozenburg (ZH),
2. STICHTING PENSIOENFONDS KEMIRA, gevestigd te Rotterdam,
EISERESSEN tot cassatie,
advocaat: mr. P. Garretsen,
t e g e n
1. [Verweerder 1], wonende te [woonplaats],
2. [Verweerder 2], wonende te [woonplaats],
VERWEERDERS in cassatie,
advocaat: mr. E. van Staden ten Brink.
1. Het geding in feitelijke instanties
Verweerders in cassatie - verder te noemen: [verweerder 1] en [verweerder 2] - hebben bij exploit van 7 december 1995 eiseressen tot cassatie sub 1 en 2 - verder te noemen: Kemira en SPK - gedagvaard voor het Kantongerecht te Brielle. Na een aantal malen hun eis te hebben gewijzigd, hebben [verweerder 1] en [verweerder 2] gevorderd,
primair:
1. te verklaren voor recht dat Kemira en SPK verplicht zijn, overeenkomstig het bij Essochem/Protector gebruikelijke toeslagenbeleid tot en met 1984, en de gemaakte afspraken, toeslagen te verlenen op de pensioenaanspraken c.q. de ingegane pensioenen van [verweerder 1] en [verweerder 2];
2. Kemira en SPK te veroordelen tot het toekennen:
van een toeslag over 1994 van 2,3% op de pensioenaanspraak c.q. het ingegane pensioen van [verweerder 2];
van niet lagere toeslagen over toekomstige jaren op de pensioenaanspraken c.q. ingegane pensioenen van eisers op de wijze zoals bij Essochem/Protector tot en met 1984 gebruikelijk was.
subsidiair:
1. te verklaren voor recht, voorzover mogelijk, dat Kemira en SPK verplicht zijn, overeenkomstig de gemaakte afspraken, toeslagen toe te kennen aan [verweerder 1] en [verweerder 2] die gelijk zijn aan de toeslagen die Essochem/Protector aan zijn pensioengerechtigden toekent;
2. Kemira en SPK te veroordelen tot het toekennen
- van een toeslag over 1994 van 2,3% op de pensioenaanspraak c.q. het ingegane pensioen van [verweerder 2], te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf de datum waarop de toeslagen verschuldigd worden;
- van dezelfde toeslagen over toekomstige jaren op de pensioenen van eisers als Essochem/Protector toekent.
Kemira en SPK hebben de vordering bestreden en in voorwaardelijke reconventie gevorderd [verweerder 1] te veroordelen tot betaling van een bedrag ter grootte van de aan hem met ingang van 1 april 1995 ten onrechte betaalde maandelijkse toeslag, te vermenigvuldigen met het aantal maanden gelegen tussen 1 april 1995 en de datum waarop in deze procedure vonnis zal worden gewezen, alsmede voor recht te verklaren dat de aan [verweerder 1] toegekende premievrije aanspraak op weduwenpensioen mag worden verlaagd met het bedrag van de per 1 april 1995 toegekende toeslag, en ten opzichte van [verweerder 2] voor recht te verklaren dat zijn premievrije aanspraken op ouderdomspensioen en weduwenpensioen mogen worden verlaagd met de aan hem met ingang van 1 april 1995 over zijn premievrije ouderdomspensioen en weduwenpensioen toegekende toeslag, te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf 1 april 1995 over de ten onrechte betaalde bedragen.
[Verweerder 1] en [verweerder 2] hebben de vordering in voorwaardelijke reconventie bestreden.
De Kantonrechter heeft bij vonnis van 4 maart 1997 de vorderingen van [verweerder 1] en [verweerder 2] afgewezen.
Tegen dit vonnis hebben [verweerder 1] en [verweerder 2] hoger beroep ingesteld bij de Rechtbank te Rotterdam.
Bij vonnis van 18 februari 1999 heeft de Rechtbank in conventie:
1. het bestreden vonnis vernietigd voorzover daarbij de vordering van [verweerder] c.s. tegen SPK is afgewezen;
en opnieuw rechtdoende
2. voor recht verklaard dat SPK verplicht is, overeenkomstig het bij Essochem/Protector gebruikelijke toeslagenbeleid tot en met 1984 en de gemaakte afspraken, toeslagen te verlenen op de pensioenaanspraken c.q. de ingegane pensioenen van [verweerder 1] en [verweerder 2];
3. SPK veroordeeld tot het toekennen van een toeslag over 1994 van 2,3% op de pensioenaanspraak c.q. het ingegane pensioen van [verweerder 2], vermeerderd met de wettelijke rente vanaf de datum der verschuldigdheid;
4. SPK veroordeeld in de kosten van de procedure in beide instanties;
5. het meer en anders gevorderde tegen SPK afgewezen;
6. het bestreden vonnis voorzover daarbij de vordering tegen Kemira is afgewezen bekrachtigd.
In reconventie heeft de Rechtbank de vordering van SPK afgewezen.
Het vonnis van de Rechtbank is aan dit arrest gehecht.
2. Het geding in cassatie
Tegen het vonnis van de Rechtbank hebben Kemira en SPK beroep in cassatie ingesteld. De cassatiedagvaarding is aan dit arrest gehecht en maakt daarvan deel uit.
[Verweerder 1] en [verweerder 2] hebben geconcludeerd tot verwerping van het beroep.
De zaak is voor partijen toegelicht door hun advocaten.
De conclusie van de Advocaat-Generaal F.F. Langemeijer strekt tot niet-ontvankelijk verklaring van Kemira in haar cassatieberoep en tot verwerping van het beroep van SPK.
3. Beoordeling van de ontvankelijkheid van het beroep voorzover ingesteld door Kemira
De Kantonrechter heeft de vorderingen van [verweerder 1] en [verweerder 2] afgewezen. De Rechtbank heeft het vonnis van de Kantonrechter voorzover gewezen tussen [verweerder 1] en [verweerder 2] enerzijds en Kemira anderzijds bekrachtigd. Kemira, die niet klaagt over de beslissing van de Rechtbank inhoudende dat de kosten aan de zijde van Kemira in beide instanties worden vastgesteld op nihil, heeft derhalve geen belang bij het door haar ingestelde cassatieberoep, zodat zij daarin niet-ontvankelijk moet worden verklaard.
4. Beoordeling van de door SPK voorgestelde middelen
De middelen falen op de gronden vermeld in de conclusie van de Advocaat-Generaal Langemeijer.
5. Beslissing
De Hoge Raad:
verklaart Kemira niet-ontvankelijk in haar beroep;
verwerpt het door SPK ingestelde beroep;
veroordeelt SPK en Kemira in de kosten van het geding in cassatie, tot op deze uitspraak aan de zijde van [verweerder 1] en [verweerder 2] begroot op ƒ 632,20 aan verschotten ƒ 3.000,-- voor salaris.
Dit arrest is gewezen door de vice-president P. Neleman als voorzitter en de raadsheren R. Herrmann, J.B. Fleers, O. de Savornin Lohman en A. Hammerstein, en in het openbaar uitgesproken door de raadsheer W.H. Heemskerk op 20 april 2001.