ECLI:NL:HR:2026:1492

1. Geding in cassatie

2. Beoordeling van de middelen

Voor het Hof spitste het geschil zich toe op de vragen of (i) de Inspecteur de naheffingsaanslag in de belasting van personenauto’s en motorrijwielen (hierna: bpm) terecht en tot het juiste bedrag heeft opgelegd, (ii) belanghebbende aanspraak kan maken op wettelijke rente ter zake van de door de Rechtbank en het Hof geheven griffierechten die de Inspecteur aan belanghebbende moet vergoeden, en (iii) de door de Rechtbank toegekende vergoeding van de kosten van beroepsmatig verleende rechtsbijstand waartoe de Inspecteur is veroordeeld vanwege overschrijding van de voor de behandeling van het bezwaar en het beroep als redelijk aan te merken termijn, moet worden verhoogd.

Voor zover de door belanghebbende in dat kader aangevoerde grieven steunden op de door belanghebbende voorgestane uitleg van het Unierecht, heeft het Hof die uitleg verworpen met verwijzing naar de rechtspraak van de Hoge Raad waarin die uitleg is verworpen. Middel I stelt dat deze oordelen van het Hof kennelijk onjuist zijn, reeds omdat de Hoge Raad die rechtspraak heeft gewezen zonder eerst op de voet van artikel 267 VWEU aan het Hof van Justitie van de Europese Unie prejudiciële vragen te stellen over de juiste uitleg van het in die rechtspraak toepasselijke Unierecht. Volgens het middel is het Hof van Justitie bij uitsluiting bevoegd om het Unierecht bindend uit te leggen en is de nationale rechter verplicht om het Unierecht toe te passen in overeenstemming met de rechtspraak van het Hof van Justitie. Het Hof mag het Unierecht niet uitleggen en toepassen volgens de rechtspraak van een rechter wiens beslissingen niet vatbaar zijn voor hoger beroep, zoals de Hoge Raad, indien die rechter niet heeft voldaan aan de in artikel 267, derde alinea, VWEU neergelegde verplichting. Het Hof had daarom de hiervoor bedoelde grieven niet mogen verwerpen zonder eerst zelf op de voet van artikel 267 VWEU prejudiciële vragen te stellen aan het Hof van Justitie.

Middel I faalt. Hetgeen de Hoge Raad onder verwijzing naar rechtspraak van het Hof van Justitie heeft geoordeeld in de rechtsoverwegingen 3.7.2 en 3.7.3 van zijn arrest van 12 juni 2026, ECLI:NL:HR:2026:915, brengt buiten redelijke twijfel mee dat artikel 267, derde alinea, VWEU niet eraan in de weg staat dat het Hof, als nationale rechterlijke instantie tegen de beslissingen waarvan het rechtsmiddel van beroep in cassatie openstaat, de door belanghebbende in hoger beroep aangevoerde grieven wat betreft de uitleg van het Unierecht verwerpt met inachtneming van de rechtspraak van de Hoge Raad daaromtrent, zelfs wanneer de Hoge Raad die rechtspraak heeft gewezen zonder prejudiciële vragen aan het Hof van Justitie te hebben gesteld.

In cassatie staat vast dat in deze procedure de voor de behandeling van het bezwaar en het beroep als redelijk aan te merken termijn met afgerond acht maanden is overschreden. Het Hof heeft de door de Rechtbank aan belanghebbende toegekende vergoeding van de in verband met die overschrijding geleden immateriële schade ten bedrage van € 1.000 in stand gelaten.

Middel II en middel III klagen erover dat deze vergoeding – in strijd met rechtspraak van het Hof van Justitie – beperkt is gebleven tot een vergoeding die op basis van rechtspraak van de Hoge Raad is berekend naar een vergoeding van € 500 per half jaar of een gedeelte daarvan, waarmee die redelijke termijn is overschreden.

Middel II en middel III kunnen niet tot cassatie leiden. De Hoge Raad hoeft niet te motiveren waarom hij tot dit oordeel is gekomen. Bij de beoordeling van deze middelen is het namelijk niet nodig om antwoord te geven op vragen die van belang zijn voor de eenheid of de ontwikkeling van het recht (zie artikel 81, lid 1, van de Wet op de rechterlijke organisatie). Op de gronden die zijn vermeld in de rechtsoverwegingen 2.3.1 tot en met 2.4.6 van het arrest van de Hoge Raad van 18 september 2026, ECLI:NL:HR:2026:1415, ziet de Hoge Raad geen aanleiding over dit geschilpunt prejudiciële vragen aan het Hof van Justitie te stellen.

Het Hof heeft belanghebbende met toepassing van het Besluit proceskosten bestuursrecht een vergoeding toegekend van de kosten van beroepsmatig verleende rechtsbijstand in de bezwaarfase, de fase van beroep en de fase van hoger beroep. In hetgeen belanghebbende daartoe heeft aangevoerd, heeft het Hof geen aanleiding gezien hem een volledige vergoeding van de hiervoor bedoelde kosten toe te kennen, laat staan volgens de bedragen waarop belanghebbende aanspraak maakte. Zowel middel VI als middel IX klaagt over deze oordelen van het Hof.

Middel VI in zoverre en middel IX kunnen niet tot cassatie leiden. De Hoge Raad hoeft niet te motiveren waarom hij tot dit oordeel is gekomen. Bij de beoordeling van deze middelen is het namelijk niet nodig om antwoord te geven op vragen die van belang zijn voor de eenheid of de ontwikkeling van het recht (zie artikel 81, lid 1, van de Wet op de rechterlijke organisatie). Op de gronden die zijn vermeld in de rechtsoverwegingen 4.8.2 tot en met 4.10.6 van het arrest van de Hoge Raad van 17 juli 2026, ECLI:NL:HR:2026:1244, ziet de Hoge Raad geen aanleiding over dit geschilpunt prejudiciële vragen aan het Hof van Justitie te stellen.

De Hoge Raad heeft ook de overige klachten over de uitspraak van het Hof beoordeeld. De uitkomst van deze beoordeling is dat ook deze klachten niet kunnen leiden tot vernietiging van de uitspraak van het Hof. De Hoge Raad hoeft niet te motiveren waarom hij tot dit oordeel is gekomen. Bij de beoordeling van deze klachten is het namelijk niet nodig om antwoord te geven op vragen die van belang zijn voor de eenheid of de ontwikkeling van het recht (zie artikel 81, lid 1, van de Wet op de rechterlijke organisatie). Hierbij verdient opmerking dat wat betreft deze overige klachten het Unierecht niet relevant is voor de beslechting van het geschil in cassatie, dan wel voor zover het Unierecht dat wel is, al in voorgaande rechtsoverwegingen van dit arrest is uiteengezet waarom de Hoge Raad afziet van het stellen van prejudiciële vragen aan het Hof van Justitie.

3. Proceskosten

De Hoge Raad ziet geen aanleiding voor een veroordeling in de proceskosten.

4. Beslissing

De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie ongegrond.