HOGE RAAD DER NEDERLANDEN
CIVIELE KAMER
Nummer 26/00562
Datum 16 oktober 2026
BESCHIKKING IN HET INCIDENT
In de zaak van
STICHTING POLISHOUDERS CONSERVATRIX,
gevestigd te Utrecht,
VERZOEKSTER in het incident,
hierna: de Stichting,
advocaat: D.M. de Knijff,
tegen
DE NEDERLANDSCHE BANK N.V.,
gevestigd te Amsterdam,
VERWEERSTER in het incident, verzoekster tot cassatie,
hierna: DNB,
advocaten: S.M. Kingma en M.E.A. Möhring,
en tegen
CONSERVATRIX GROUP S.A.R.L.,
gevestigd te Luxemburg, Luxemburg,
VERWEERSTER in het incident, verweerster in cassatie,
hierna: Conservatrix Groep,
advocaat: M.E. Bruning.
1. Procesverloop
Voor het verloop van het geding in feitelijke instantie verwijst de Hoge Raad naar de beschikking in de zaak C/13/769512 / HA RK 25-169 van de rechtbank Amsterdam van 5 februari 2026.
DNB heeft tegen de beschikking van de rechtbank beroep in cassatie ingesteld.
De Stichting heeft verzocht om in de cassatieprocedure als belanghebbende te worden toegelaten.
DNB heeft verzocht het verzoek van de Stichting af te wijzen.
Conservatrix Groep heeft in het incident een verweerschrift tot referte ingediend.
De conclusie van de Advocaat-Generaal W.L. Valk strekt tot niet-ontvankelijkverklaring van de Stichting in haar verzoek om als belanghebbende tot het geding te worden toegelaten.
De advocaat van de Stichting heeft schriftelijk op die conclusie gereageerd.
2. Uitgangspunten en feiten
In het incident kan worden uitgegaan van het volgende.
(i) Bij beschikking van 15 mei 2017 heeft de rechtbank Amsterdam op verzoek van DNB, nadat de Nederlandsche Algemeene Maatschappij van Levensverzekering “Conservatrix” N.V. (hierna: Conservatrix) en Conservatrix Groep als belanghebbenden waren gehoord, op de voet van art. 3:159u lid 1 (oud) Wet op het financieel toezicht het door DNB opgestelde overdrachtsplan goedgekeurd. Het overdrachtsplan hield onder meer in dat alle aandelen van Conservatrix Groep in Conservatrix overgingen op Trier Holding B.V. tegen betaling van € 1,--.
(ii) Bij beschikking van 17 mei 2019 heeft de Hoge Raad het cassatieberoep van Conservatrix Groep tegen de hiervoor onder (i) genoemde beschikking verworpen.
(iii) Conservatrix is op 8 december 2020 in staat van faillissement verklaard.
(iv) De Stichting is opgericht op 13 maart 2022.
In deze procedure verzoekt Conservatrix Groep, voor zover in cassatie van belang, de beschikking van de rechtbank Amsterdam van 15 mei 2017 te herroepen op de voet van art. 390 Rv in verbinding met art. 382 Rv, althans voor recht te verklaren dat sprake is geweest van bedrog aan de zijde van DNB. De Stichting is in de procedure bij de rechtbank niet als belanghebbende opgeroepen of verschenen.
De rechtbank heeft Conservatrix Groep niet-ontvankelijk verklaard in haar verzoek tot herroeping. Daartoe heeft de rechtbank, samengevat, onder meer overwogen dat de beschikking van 15 mei 2017 berust op bedrog door DNB in het geding gepleegd als bedoeld in art. 382, aanhef en onder a, Rv, maar dat de aard van deze beschikking zich tegen herroeping verzet.
DNB heeft cassatieberoep ingesteld tegen de beschikking van de rechtbank.
3. Beoordeling in het incident
Het verzoek van de Stichting strekt ertoe dat zij in deze cassatieprocedure als belanghebbende wordt toegelaten en de gelegenheid krijgt om een verweerschrift en een schriftelijke toelichting op het verweer in te dienen.
In verzoekprocedures in cassatie nemen slechts aan het geding deel degenen die in een van de vorige instanties zijn verschenen (vgl. art. 426 lid 1 Rv). De eisen van een behoorlijke rechtspleging brengen mee dat hierop onder meer een uitzondering wordt gemaakt voor een belanghebbende die in de vorige instantie buiten zijn schuld niet is verschenen.
Beoordeeld moet daarom worden of de Stichting – zoals zij aan haar verzoek ten grondslag heeft gelegd – buiten haar schuld in de vorige instantie niet is verschenen. Hiervan is sprake indien niet voor twijfel vatbaar is dat de Stichting in de herroepingsprocedure bij de rechtbank belanghebbende was, maar zij in die procedure niet (of niet deugdelijk) is opgeroepen.
Als belanghebbende bij een verzoek tot herroeping van een beschikking op de voet van art. 390 Rv is aan te merken degene die in de procedure die heeft geleid tot de uitspraak waarvan herroeping wordt verzocht, verzoeker of een al dan niet verschenen belanghebbende was.
Omdat de Stichting pas in 2022 is opgericht (zie hiervoor in 2.1 onder (iv)), kan zij reeds om die reden niet worden aangemerkt als belanghebbende in de procedure die heeft geleid tot de beschikking van 15 mei 2017, en daarom evenmin als belanghebbende in de onderhavige herroepingsprocedure. Het verzoek van de Stichting moet dan ook worden afgewezen.
4. Beslissing
De Hoge Raad:
in het incident:
- wijst het verzoek af;
- veroordeelt de Stichting in de kosten van dit incident, tot op deze uitspraak aan de zijde van DNB begroot op € 800,-- voor salaris, en aan de zijde van Conservatrix Groep begroot op € 800,-- voor salaris;
in de hoofdzaak:
- verwijst de zaak naar 23 oktober 2026 voor dagbepaling schriftelijke toelichting.
Deze beschikking is gegeven door de vicepresident M.V. Polak als voorzitter en de raadsheren F.J.P. Lock, A.E.B. ter Heide, F.R. Salomons en K. Teuben, en in het openbaar uitgesproken door de raadsheer A.E.B. ter Heide op 16 oktober 2026.