RECHTBANK AMSTERDAM
Sector bestuursrecht
zaaknummer: AWB 09/5781 AW
uitspraak van de enkelvoudige kamer in de zaak tussen
[eiseres],
wonende te [woonplaats],
eiseres,
gemachtigde mr. Th. A. Velo,
en
het college van bestuur van de Universiteit Utrecht,
verweerder,
gemachtigde mr. J.M.J. van de Pas.
Procesverloop
Bij besluit van 5 maart 2009 (het primaire besluit) is aan eiseres ontslag verleend op grond van de regeling flexibele pensionering en uittreding (Fpu).
Bij besluit van 27 oktober 2009 heeft verweerder het bezwaar van eiseres tegen het primaire besluit ongegrond verklaard (het bestreden besluit).
Eiseres heeft tegen dit besluit beroep ingesteld. Verweerder heeft een verweerschrift ingediend.
De rechtbank heeft de zaak ter zitting behandeld op 21 maart 2011. Eiseres is verschenen, bijgestaan door haar gemachtigde. Verweerder is vertegenwoordigd door zijn gemachtigde.
Overwegingen
Eiseres is sinds 1 januari 1975 in dienst bij de Universiteit Utrecht, laatstelijk in de functie van Hoofd Uitwijk.
Bij brief van 14 maart 2005 heeft verweerder eiseres meegedeeld dat haar functie in verband met reorganisatie per 1 april 2005 wordt opgeheven. Bij brief van 17 augustus 2005 heeft verweerder eiseres in verband met het vervallen van haar taken als gevolg van het opheffen van haar functie buitengewoon verlof toegekend op grond van artikel 4.18 van de CAO Nederlandse Universiteiten, met behoud van bezoldiging, met ingang van 1 september 2005. Dit verlof is eiseres toegekend tot het moment van het van rechtswege eindigen van haar aanstelling in verband met het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd.
Bij het primaire besluit heeft verweerder eiseres op haar verzoek Fpu-ontslag verleend met ingang van 1 juni 2009. Daarbij is meegedeeld dat eiseres tegelijk met haar laatste salaris het tot de ontslagdatum opgebouwde tegoed aan vakantiegeld en eindejaarsuitkering ontvangt.
Eiseres heeft bij wijze van bezwaar verzocht om een volledige en correcte eindafrekening, inclusief de door haar opgebouwde en nog niet genoten vakantiedagen en het door haar opgebouwde depot van 134 dagen.
Bij het bestreden besluit heeft verweerder het volgende overwogen:
a) ten aanzien van de opgebouwde en niet opgenomen verlofdagen:
De van toepassing zijnde regelingen bepalen dat het recht op deze verlofdagen niet blijft bestaan.
1) Over een jaar mogen 192 verlofuren worden meegenomen. Bij een surplus van meer dan 192 verlofdagen dient een afspraak met de leidinggevende te worden gemaakt. Van een dergelijke schriftelijke afspraak is niet gebleken.
2) Met betrekking tot de 192 uren die eiseres over een jaar mag meenemen geldt, dat deze bij beëindiging van het dienstverband alleen worden uitbetaald indien het dienstbelang opname van verlof heeft verhinderd. Nu eiseres per 31 augustus 2005 is vrijgesteld van werkzaamheden is zij echter ruimschoots in de gelegenheid gesteld deze uren voorafgaande aan de beëindiging van het dienstverband op te nemen.
b) ten aanzien van het depot:
Indien een werknemer wil sparen voor een verlofregeling, zoals een sabbatical leave, moet er sprake zijn van een schriftelijke afspraak tussen de werkgever en de werknemer. Verweerder heeft in het personeelsdossier van eiseres geen afschrift van een dergelijke afspraak aangetroffen en eiseres heeft desgevraagd op de hoorzitting ook geen schriftelijke afspraak kunnen overleggen.
Eiseres heeft in beroep het volgende aangevoerd:
a) ten aanzien van de opgebouwde en niet opgenomen verlofdagen:
1) Eiseres betwist dat haar verlofdagen zijn komen te vervallen. In overleg met haar leidinggevende heeft eiseres een bestemming en doel voor de door haar opgebouwde en niet genoten verlofdagen tot en met augustus 2005 afgesproken.
2) Eiseres is door het ongevraagd en ongewenst verlenen van buitengewoon verlof niet (meer) in de gelegenheid gesteld om haar vakantieverlof op te nemen, omdat haar werkgever haar niet meer toeliet tot het verrichten van haar werkzaamheden. Eiseres verwijst naar de uitspraak van de Centrale Raad van Beroep (CRvB) van 14 september 1989. Nu verweerder eiseres tegen haar zin en ongevraagd buitengewoon verlof heeft verleend en haar niet meer tot het werk heeft toegelaten, kan het niet zo zijn dat verweerder vervolgens weigert de nog openstaande vakantiedagen uit te betalen, omdat eiseres die vakantiedagen maar had moeten opnemen.
b) ten aanzien van het depot:
Het depot aan vakantiedagen is opgebouwd uit vakantiedagen die eiseres niet op kon nemen vanwege het dienstbelang. Eiseres heeft met haar leidinggevende, [leidinggevende], besproken dat zij het depot aan vakantiedagen zou opsparen voor een sabbatical leave. Dit blijkt uit de stukken die eiseres heeft bewaard (prod 7). Eiseres is van mening dat verweerder als werkgever verantwoordelijk en verplicht is om een goede en juiste personeelsadministratie te voeren, waaronder de administratie van en schriftelijke afspraken over vakantiedagen. Het feit dat verweerder geen schriftelijke stukken in het personeelsdossier heeft aangetroffen, mag niet voor rekening van eiseres komen.
Overwegingen van de rechtbank
a) ten aanzien van de opgebouwde en niet opgenomen verlofdagen:
ad 1) het meenemen van meer dan 192 verlofuren naar een volgend jaar
Volgens de CAO Nederlandse Universiteiten dient de werknemer de vakantiedagen op te nemen in het jaar waarin de aanspraak is ontstaan. Vakantietegoeden kunnen uitsluitend over de jaargrens meegenomen worden indien daarover een (schriftelijke) afspraak met de werkgever is gemaakt.
Geen van beide partijen heeft een op een dergelijke afspraak betrekking hebbende schriftelijke overeenkomst kunnen overleggen. Eiseres heeft echter een aantal vakantiekaarten overgelegd, waarop een leidinggevende het meenemen van vakantiedagen voor akkoord heeft getekend. Eiseres heeft hiermee een begin van bewijs geleverd voor haar stelling dat zij haar vakantiedagen steeds in overleg met en onder goedkeuring van haar leidinggevende heeft overgeheveld naar een volgend jaar of volgende jaren. Verweerder heeft de authenticiteit van deze vakantiekaarten niet betwist en er inhoudelijk niets tegenover gesteld. Dit betekent dat de rechtbank er vanuit gaat dat de door eiseres gestelde afspraak tussen partijen is gemaakt. Dat een schriftelijke afspraak niet meer gevonden kon worden, komt aldus voor rekening en risico van verweerder die als werkgever gehouden is zorg te dragen voor een deugdelijke personeelsadministratie.
ad 2) het opnemen van verlofuren tijdens buitengewoon verlof
De vraag is -zoals verweerder heeft gesteld- of het opnemen van vakantie verenigbaar is met het hebben van buitengewoon verlof. Is dit niet het geval, dan heeft verweerder ongelijk met de stelling dat eiseres in de gelegenheid is gesteld haar vakantie tijdens haar buitengewoon verlof op te nemen.
Het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen heeft op 20 januari 2009 (LJN: BH0693) arrest gewezen in een procedure over het recht op betaalde vakantie, zoals neergelegd in Richtlijn 2003/88. In die procedure betrof het een zieke werknemer.
In overweging 38 overweegt het Hof dat artikel 5, lid 4, van verdrag nr. 132 van de Internationale Arbeidsorganisatie van 24 juni 1970 over de jaarlijkse vakantie met behoud van loon (geherformuleerd) bepaalt dat ‘[…] arbeidsverzuim om redenen die los staan van de wil van de betrokken werknemer, zoals bijvoorbeeld ziekte […], als arbeidstijd moet worden aangemerkt’.
En in overweging 61: “Hieruit volgt dat voor een werknemer die, om redenen losstaand van zijn wil, niet in staat is geweest om vóór het einde van zijn arbeidsverhouding gebruik te maken van zijn recht op jaarlijkse vakantie met behoud van loon, de financiële vergoeding waarop hij recht heeft, aldus moet worden berekend dat die werknemer in een situatie wordt gebracht die vergelijkbaar is met die waarin hij zou hebben verkeerd wanneer hij tijdens zijn arbeidsverhouding van dit recht gebruik had gemaakt”.
In het arrest van het Hof betrof het een zieke werknemer. Het Hof overweegt onder meer dat het doel van vakantie is dat de werknemer in het belang van een doeltreffende bescherming van zijn veiligheid en gezondheid daadwerkelijke rust kan genieten. Het recht op jaarlijkse vakantie met behoud van loon kan daarom alleen in geval van beëindiging van het dienstverband worden vervangen door een financiële vergoeding. Het doel van het recht op jaarlijkse vakantie met behoud van loon is de werknemer in staat te stellen uit te rusten en over een periode van ontspanning en vrije tijd te beschikken. Daarin verschilt het van het doel van het recht op ziekteverlof. Dat laatste wordt de werknemer toegekend om te kunnen herstellen van een ziekte. Tot zover het Hof.
Eiseres is niet ziek, maar haar is in 2005 buitengewoon verlof toegekend. Dit buitengewoon verlof is naar het oordeel van de rechtbank in feite een op non-actief stelling. Eiseres is tot haar spijt en ongevraagd op buitengewoon verlof gestuurd en is niet meer toegelaten tot het verrichten van haar werkzaamheden. Zij heeft laten blijken dat zij bereid was en bleef om werkzaamheden te verrichten. Verweerder heeft dit alles verder niet betwist.
Het is naar het oordeel van de rechtbank dan ook niet onaannemelijk dat in het geval van eiseres tijdens het buitengewoon verlof geen sprake is geweest van het genieten van een daadwerkelijke en welverdiende rust. Veeleer - zoals algemeen bekend mag worden verondersteld bij mensen die onvrijwillig thuis zitten - van spanning en frustratie.
Kortom, van eiseres viel niet te verwachten dat zij tijdens deze periode kon genieten van een welverdiende vakantie. Door omstandigheden buiten haar wil kon zij in feite haar vakantieverlof niet opnemen, omdat dit geen daadwerkelijke, maar illusoire periode van rust en ontspanning zou hebben opgeleverd. Eiseres is dus niet in de gelegenheid gesteld voor het einde van het dienstverband haar vakantiedagen op te nemen. Aan de kwestie van het dienstbelang komt de rechtbank dan ook niet meer toe.
In het licht van het arrest van het Hof heeft een werknemer in een dergelijke situatie recht op uitbetaling van deze vakantiedagen bij het einde van het dienstverband. Dit betekent dat verweerder gehouden is opgebouwde maar niet opgenomen vakantiedagen aan eiseres te vergoeden bij het einde van het dienstverband.
b) ten aanzien van het depot:
Het hiervoor onder ad a) sub 1 overwogene geldt mutatis mutandis voor de stelling van eiseres dat zij een depot met vakantiedagen heeft opgebouwd ten behoeve van haar te zijner tijd op te nemen sabbatical. De rechtbank acht niet onaannemelijk dat dit depot met toestemming van verweerder is opgebouwd, nu eiseres een brief heeft overgelegd, gedateerd 21 juni 2001, gericht aan “[naam]” en geaccordeerd door leidinggevende [leidinggevende] die bovendien heeft toegevoegd dat 160 uur door hem worden toegevoegd aan het spaarverlof ten behoeve van het sabbatical. Niet valt in te zien waarom een leidinggevende toevoeging van dagen aan een depot voor accoord zou tekenen, indien er geen depot zou bestaan. Verweerder heeft om hem moverende redenen niet bij [leidinggevende] nagevraagd of dit daadwerkelijk zijn handtekening is. De rechtbank gaat daarom uit van de echtheid van deze handtekening. Ook hier geldt wat hiervoor is overwogen ten aanzien van het niet beschikbaar zijn van een schriftelijke afspraak.
Conclusie
Het beroep wordt gegrond verklaard, het bestreden besluit wordt vernietigd en verweerder zal een nieuwe beslissing op het bezwaar dienen te nemen.
De rechtbank komt niet toe aan finale geschilbeslechting, omdat zij te weinig aanknopingspunten ziet voor vaststelling van het juiste aantal vakantiedagen. Dit dient door verweerder te gebeuren met inachtneming van hetgeen in deze uitspraak is overwogen en van de door eiseres overgelegde bewijsstukken.
De rechtbank ziet aanleiding verweerder te veroordelen in de proceskosten die eiseres heeft gemaakt, te weten een bedrag van € 874 (1 punt voor het beroepschrift en 1 punt voor het verschijnen ter zitting, waarde per punt € 437). Voorts dient verweerder het door eiseres betaalde griffierecht te vergoeden.
Beslissing
De rechtbank:
- verklaart het beroep gegrond;
- vernietigt het bestreden besluit;
- draagt verweerder op binnen zes weken na de dag van verzending van deze uitspraak een nieuw besluit te nemen op het bezwaar met inachtneming van hetgeen in deze uitspraak is overwogen;
- bepaalt dat verweerder aan eiseres het door haar betaalde griffierecht van € 150 vergoedt;
- veroordeelt verweerder in de proceskosten van het geding tot een bedrag van
€ 874,00, te betalen aan eiseres.
Deze uitspraak is gedaan door mr. C.J. Polak, rechter, in tegenwoordigheid van mr. J.E. Nicolai, griffier, en in het openbaar uitgesproken op 4 mei 2011.
De griffier, De rechter,
Rechtsmiddel
Tegen deze uitspraak kunnen een belanghebbende en het bestuursorgaan gedurende zes weken na toezending van deze uitspraak hoger beroep instellen bij de Centrale Raad van Beroep te Utrecht.
Afschrift verzonden op:
DOC: B
SB