RECHTBANK AMSTERDAM
[veroordeelde],
beslissing
Afdeling Publiekrecht
Teams Strafrecht
Parketnummers: 13/151036-25 + 13/112268-25 (tussentijdse toetsing)
Uitspraakdatum: 17 juli 2026
Deze rechtbank heeft op 29 augustus 2025 de maatregel tot plaatsing in een inrichting voor stelselmatige daders (hierna: ISD-maatregel) voor de duur van twee jaren opgelegd aan:
geboren te [geboorteplaats] ([geboorteland]) op [geboortedag] 1990,
zonder vaste woon- of verblijfplaats in Nederland,
nu verblijvende [detentieadres].
Procesgang
De rechtbank heeft kennis genomen van de stukken in de zaak met bovenvermeld parketnummer, waaronder:
De rechtbank heeft op 17 juli 2026 de officier van justitie mr. S.M. van der Veen, de raadsman van veroordeelde mr. A.M.V. Bandhoe, advocaat te Zoetermeer, alsmede de deskundige [medewerker detentie] (via digitale verbinding), verbonden aan [detentieadres], op de openbare terechtzitting gehoord.
Beoordeling
Verloop van het ISD-traject
Uit voornoemde stand van uitvoering van het verblijfsplan (het toetsingsverslag) van 9 juli 2026 blijkt onder meer het volgende.
Het karakter van de ISD-maatregel is primair de langdurige insluiting en is daarnaast gericht op gedragsbeïnvloeding. Eerste spoor tijdens het vervolg van de aan betrokkene opgelegde maatregel zal zijn om uitzetting naar land van herkomst te effectueren. Hiervoor is door de Dienst Terugkeer en Vertrek een aanvraag gedaan ten behoeve van het verkrijgen van een laissez-passer bij [geboorteland]. Betrokkene is en blijft vertrek plichtig.
Betrokkene heeft geen rechtmatig verblijf in Nederland, heeft een wettelijke plicht om Nederland te verlaten en mag worden uitgezet naar [geboorteland]. Zijn onrechtmatig verblijf vormt bovendien een strafbare overtreding in het kader van de Vreemdelingenwet 2000. Momenteel is betrokkene vanwege een openstaand verzoek voor een voorlopige voorziening, waarvan de uitspraak in Nederland mag worden afgewacht, en een ingesteld beroep tegen de ongewenst verklaring niet verwijderbaar waardoor de Dienst Terugkeer en Vertrek het daadwerkelijke vertrek naar [geboorteland] niet kan realiseren.
Bij opheffing van de maatregel terstond zal betrokkene verdwijnen in de illegaliteit, waarbij hij geen aanspraak kan maken op sociale voorzieningen. Betrokkene kan niet voldoen aan de identiteitsplicht vanwege het ontbreken van een identiteitsbewijs. Bovendien is hem zijn unierecht ingetrokken, een ongewenst verklaring en een terugkeerbesluit opgelegd. Dit maakt dat hij bij verblijf in Nederland strafbaar is.
Betrokkene lijkt met behulp van de aangeboden interventies een stap gemaakt te hebben in het verkrijgen van zelfinzicht en in relatie tot verslavingsproblematiek en delictgedrag. Gelet op verslavingsproblematiek werd betrokkene aangemeld bij Stichting Terwille die in de inrichting verslavingsbegeleiding biedt. Door middel van de begeleiding van Terwille leert betrokkene zelfinzicht te krijgen in de hoop triggers helder te krijgen en hoe daarmee om te gaan. Betrokkene heeft onder andere de training ‘You at the wheel” succesvol afgerond. Ook neemt betrokkene deel aan de groepsbijeenkomst van de Poolse AA. Betrokkene is vanwege psychosociale problematiek onder de aandacht van de GZ-psycholoog. Ook heeft betrokkene meegewerkt aan de organisatie Zinso, die cultureel forensische zorg biedt met als doel het afnemen van een cultureel interview en het maken van een toekomst perspectiefplan.
Betrokkene verblijft nog geen jaar in de ISD-maatregel. Er zijn nog mogelijkheden om verder te gaan werken aan zelfinzicht aangezien betrokkene wel luchtig overkomt wat betreft het voorkomen van terugval in gebruik. Betrokkene lijkt de ernst van verslavingsproblematiek niet helemaal in te zien. Hij verklaart geen verslavingsproblematiek te hebben, eerder heeft hij verklaard fors, vrijwel dagelijks, alcohol gebruikt te hebben, hetgeen tevens delict gerelateerd is.
De toekomstplannen van betrokkene zijn nog niet concreet. In het perspectiefplan van Zinso geeft hij aan dat hij óf bij zijn moeder in [geboorteland] óf bij zijn tante in Hamburg wil vestigen. Er is nog niks concreet. Daarbij heeft betrokkene ook niet aangetoond daadwerkelijk bij zijn moeder of tante terecht te kunnen. Zoals eerder benoemd is hij al zevenmaal (op verschillende data in 2023, 2024 en 2025) uitgezet naar [geboorteland] én teruggekeerd naar Nederland.
Op grond van het bovenstaande blijft onzes inziens het recidiverisico onverminderd hoog en derhalve adviseren wij voortzetting van de maatregel.
De deskundige heeft dit advies op de openbare terechtzitting bevestigd en daar waar nodig aangevuld. De deskundige heeft desgevraagd aangegeven dat de inhoud van de beschikking van de IND van 23 januari 2026 die door de raadsman ter terechtzitting is overgelegd en waaruit volgt dat veroordeelde wél uitzetbaar is, het advies niet anders maakt.
Standpunt van de officier van justitie
De officier van justitie heeft zich op het standpunt gesteld dat het verzoek tot beëindiging van de ISD-maatregel moet worden afgewezen en de ISD-maatregel moet worden voortgezet.
Standpunt van de verdediging
De raadsman heeft zich op het standpunt gesteld dat de ISD-maatregel moet worden beëindigd en heeft daartoe – samengevat – het volgende aangevoerd. De ISD-maatregel is aan veroordeelde opgelegd met het doel om aan zijn verslavingsproblematiek te werken en ter bescherming van de maatschappij. Uit de rapportage van het verloop van het ISD-traject blijkt dat hij goed heeft meegewerkt aan de behandelingen en dat hij zelfinzicht heeft gekregen in zijn problematiek. Daarmee is het in het kader van speciale preventie niet meer noodzakelijk dat hij langer in de ISD verblijft. Ook is het voortduren van de ISD-maatregel ten behoeve van de bescherming van de maatschappij niet langer noodzakelijk. Blijkens de beschikking van 23 januari 2026 van de IND is veroordeelde ongewenst verklaard en kan hij Nederland worden uitgezet. Zodra de ISD-maatregel worden opgeheven, kan hij worden aangehouden, in vreemdelingenbewaring worden geplaatst en vervolgens naar [geboorteland] worden uitgezet.
Oordeel van de rechtbank
De rechtbank dient in het kader van de onderhavige procedure te beoordelen of voortzetting van de tenuitvoerlegging van de ISD-maatregel noodzakelijk is. In artikel 38m lid 2 Sr is bepaald dat de ISD-maatregel strekt tot beveiliging van de maatschappij en de beëindiging van de recidive van verdachte.
Op grond van de hierboven genoemde stukken en het verhandelde op de openbare terechtzitting stelt de rechtbank vast dat veroordeelde in het kader van de ISD-maatregel heeft meegewerkt aan behandelingen gericht op zijn drugsverslaving, maar dat deze nog niet zijn volledig zijn afgerond en dat het recidiverisico onverkort aanwezig is. Daarom is de rechtbank van oordeel dat dat beëindiging van deze maatregel zal leiden tot onveiligheid, (drugs)overlast en verloedering van het publieke domein. Het voornemen van verdachte om terug te keren naar [geboorteland] (of Duitsland) en de (mogelijk) dreigende uitzetting maken dat niet anders. Zijn plannen zijn onvoldoende concreet en het verleden heeft uitgewezen dat hij na uitzetting meermalen terug is gekeerd naar Nederland, en daar opnieuw delicten heeft gepleegd. Met het beëindigen van de ISD-maatregel is de beveiliging van de maatschappij dus niet gewaarborgd.
Daarom wordt als volgt beslist.
Gezien artikel 6:6:14 van het Wetboek van Strafvordering.
Beslissing
De rechtbank bepaalt dat de tenuitvoerlegging van de ISD-maatregel wordt voortgezet.
Deze beslissing is gegeven door
mr. W.M.C. van den Berg, voorzitter,
mrs. D.A. Segbedzi en M. Bijleveld, rechters,
in tegenwoordigheid van mr. I. van Heusden, griffier,
en uitgesproken op de openbare terechtzitting van deze rechtbank van 17 juli 2026.