RECHTBANK DEN HAAG
Aansluitende machtiging tot het verlenen van verplichte zorg
[betrokkene] ,
Team Jeugd- en Zorgrecht
Zaak-/rekestnr.: C/09/690828 / FA RK 25-6558
Datum beschikking: 18 september 2025
Beschikking naar aanleiding van het door de officier van justitie ingediende verzoek tot het verlenen van een aansluitende zorgmachtiging als bedoeld in artikel 6:4 van de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz), ten aanzien van:
hierna te noemen: betrokkene,
geboren op [geboortedatum] 1989 te [geboorteplaats] ,
wonende te [woonplaats] ,
thans verblijvende in de accommodatie [accommodatie] , te [plaats] ,
advocaat: mr. J.I. Echteld te Gouda.
ProcesverloopBij verzoekschrift, ingekomen ter griffie op 29 augustus 2025, heeft de officier van justitie verzocht om een aansluitende zorgmachtiging.
Bij het verzoekschrift zijn de volgende bijlagen gevoegd:
- een op 26 augustus 2025 ondertekende medische verklaring van [naam 1] , psychiater, die betrokkene heeft onderzocht maar niet bij de behandeling betrokken was;
- een zorgkaart van 19 augustus 2025;
- een zorgplan van 25 augustus 2025;
- de bevindingen van de geneesheer-directeur van 28 augustus 2025;
- een uittreksel uit de justitiële documentatie;
- een brief van de officier van justitie van 29 augustus 2025, waaruit blijkt dat er ten aanzien van betrokkene geen recente politiemutaties zijn
- een afschrift van de beschikking waarbij mentorschap is ingesteld.
De mondelinge behandeling van het verzoek heeft plaatsgevonden op 18 september 2025. Daarbij zijn gehoord:
- de advocaat;
- de arts, de heer [naam 2] ;
- de mentor, de heer [naam 3] .
Betrokkene is niet ter zitting verschenen.
De rechtbank stelt vast dat betrokkene niet bereid was zich te doen horen. Hij wilde niet bij de zitting aanwezig zijn en heeft aangegeven niets te willen verklaren. De mondelinge behandeling kan daarom zonder aanwezigheid van betrokkene plaatsvinden.
Omdat door de officier van justitie een nadere toelichting op of motivering van het verzoek niet nodig werd geacht en het de rechtbank ter zitting is gebleken dat diens aanwezigheid ook niet noodzakelijk was om tot een inhoudelijke beslissing te kunnen komen, is de officier van justitie niet gehoord.
Standpunten ter zitting
De advocaat heeft ter zitting aangevoerd dat de medische verklaring gebrekkig is, omdat het CCE-rapport daarin ontbreekt, terwijl dit rapport volgens haar cruciale informatie bevat. Zij stelt dat het CCE heeft geconcludeerd dat betrokkene een beneden-gemiddeld intelligentieniveau heeft, geheugenproblemen ervaart en copinggedrag vertoont. Volgens de advocaat hoort betrokkene niet in de huidige setting en kan de benodigde zorg hem daar niet worden geboden. Zij betwist de stelling van de arts dat het psychotisch beeld voorliggend is. Uit het CCE-rapport blijkt volgens haar dat de psychiatrische problematiek onderliggend is en dat de psychose wordt versterkt door drugsgebruik, dat betrokkene inzet als copingmechanisme omdat hij niet op de juiste plek zit. De advocaat stelt dat er geen vooruitgang in de situatie is en dat betrokkene inmiddels wanhopig is. Volgens haar dient een herdiagnose plaats te vinden. De advocaat verzoekt afwijzing van het verzoek wegens het gebrek in de medische verklaring. Indien de rechtbank toch een machtiging verleent, verzoekt zij dit slechts voor korte duur te doen, met vinger aan de pols, gelet op de huidige zorgelijke situatie van betrokkene.
De arts heeft ter zitting toegelicht dat de medische verklaring actueel is. Bij betrokkene wordt een chronisch psychotisch beeld gezien dat wordt verergerd door middelengebruik. Hij beleeft plezier aan naar buiten gaan. Daarom is gekozen voor een beleid waarbij hij beperkte zelfstandige vrijheden krijgt, die dusdanig zijn afgestemd dat zijn middelengebruik geen verdere decompensatie veroorzaakt. Hij weigert vanuit zijn psychotische overtuigingen somatische medicatie en beschadigt zichzelf door zich met sigaretten te branden. Verder heeft de arts toegelicht dat het nodig is zorg te verlenen en dat dit niet op vrijwillige basis kan. Betrokkene heeft namelijk geen ziektebesef of -inzicht en vindt behandeling daarom niet nodig. Ook heeft hij wanen over medicatie. De arts geeft aan dat het psychotisch beeld voorliggend is, maar benadrukt dat ook ADHD en autisme een rol spelen.
Ten aanzien van het CCE-rapport heeft de arts verklaard dat de daarin genoemde bevindingen worden meegenomen. Desalniettemin acht hij het van belang kritisch naar de behandeling te blijven kijken en hierover in overleg te blijven. Een zorgmachtiging voor de duur van één jaar wordt passend geacht, om betrokkene meer perspectief te bieden. De arts acht de verzochte vorm van verplichte zorg ‘andere medische handelingen en therapeutische maatregelen’ niet noodzakelijk.
De mentor heeft ter zitting toegelicht dat het van groot belang is dat er snel stappen worden ondernomen en dat betrokkene er klaar mee is.
Beoordeling
Op 3 oktober 2024 is door de rechtbank een zorgmachtiging verleend voor de duur van twaalf maanden tot en met 3 oktober 2025.
Uit de overgelegde stukken blijkt dat betrokkene lijdt aan schizofreniespectrum- en andere psychotische stoornissen, ADHD, ASS en een stoornis in het gebruik van cocaïne. In de medische verklaring zijn de schizofreniespectrum- en andere psychotische stoornissen als bovenliggende problematiek benoemd, hetgeen tijdens de mondelinge behandeling van het onderhavige verzoek door de arts is beaamd. De stelling van de advocaat van betrokkene, dat uit het – niet in het geding gebrachte – CCE-rapport blijkt dat het psychotisch beeld niet bovenliggend is en WZD-gerelateerde problemen de boventoon voeren, komt aldus niet vast te staan.
De genoemde stoornissen leiden tot ernstig nadeel, gelegen in:
- ernstig lichamelijk letsel;
- ernstige psychische schade;
- ernstige verwaarlozing;
- maatschappelijke teloorgang.
Betrokkene is bekend met agressief gedrag en zelfbeschadiging. Hij weigert vanuit zijn psychotische overtuigingen noodzakelijke somatische medicatie en verwaarloost daarnaast zichzelf en zijn omgeving. Zonder zorgmachtiging zal hij waarschijnlijk (medicamenteuze) behandeling weigeren, wat kan leiden tot decompensatie en mogelijk permanente cognitieve schade door langdurige psychose.
Om het ernstig nadeel af te wenden, de geestelijke gezondheid van betrokkene te stabiliseren, de geestelijke gezondheid van betrokkene te herstellen zodanig dat hij zijn autonomie zoveel mogelijk herwint en de door de stoornis bedreigde of aangetaste fysieke gezondheid van betrokkene te stabiliseren of te herstellen, heeft betrokkene zorg nodig.
Gebleken is dat er geen mogelijkheden voor passende zorg op vrijwillige basis zijn. Betrokkene heeft geen ziektebesef of -inzicht en vindt een behandeling niet nodig. Om die reden is verplichte zorg nodig.
De in het verzoekschrift genoemde vormen van zorg zijn gebaseerd op de medische verklaring, het zorgplan en het advies van de geneesheer-directeur. Deze vormen van verplichte zorg zijn door de rechtbank tijdens de mondelinge behandeling besproken.
Gelet op het voorgaande acht de rechtbank de volgende vormen van verplichte zorg noodzakelijk om het ernstig nadeel af te wenden:
- toedienen van medicatie;
- verrichten medische controles;
- beperken van de bewegingsvrijheid;
- onderzoek aan kleding of lichaam;
- onderzoek van de woon- of verblijfsruimte op gedrag-beïnvloedende middelen en gevaarlijke voorwerpen;
- controleren op de aanwezigheid van gedrag-beïnvloedende middelen;
- aanbrengen van beperkingen in de vrijheid het eigen leven in te richten, die tot gevolg hebben dat betrokkene iets moet doen of nalaten, waaronder het gebruik van communicatiemiddelen;
- opnemen in een accommodatie.
Gelet op hetgeen ter zitting is besproken ziet de rechtbank geen aanleiding voor het opleggen van verplichte zorg in de vorm van:
- andere medische handelingen en therapeutische maatregelen.
Niet gebleken is dat deze vormen van zorg in het verleden noodzakelijk zijn geweest en niet voorzienbaar is dat het opleggen hiervan direct noodzakelijk zal zijn. Het verzoek zal daarom in zoverre worden afgewezen.
Er zijn geen minder bezwarende alternatieven die hetzelfde beoogde effect hebben. De voorgestelde verplichte zorg is bovendien evenredig en naar verwachting effectief. Uit de stukken blijkt verder dat bij het bepalen van de juiste zorg rekening is gehouden met de voorwaarden die noodzakelijk zijn om deelname van betrokkene aan het maatschappelijk leven te bevorderen, alsmede met de veiligheid van betrokkene.
Gelet op het voorgaande is voldaan aan de criteria voor en doelen van verplichte zorg als bedoeld in de Wvggz.
De rechtbank zal de machtiging verlenen voor de duur van twaalf maanden, omdat een kortere machtiging te veel onrust zou opleveren en deze termijn betrokkene perspectief biedt.
Beslissing
De rechtbank:
verleent een zorgmachtiging ten aanzien van:
[betrokkene] ,
geboren op [geboortedatum] 1989 te [geboorteplaats] ,
inhoudende dat bij wijze van verplichte zorg de volgende maatregelen kunnen worden getroffen:
- toedienen van medicatie;
- verrichten medische controles;
- beperken van de bewegingsvrijheid;
- onderzoek aan kleding of lichaam;
- onderzoek van de woon- of verblijfsruimte op gedrag-beïnvloedende middelen en gevaarlijke voorwerpen;
- controleren op de aanwezigheid van gedrag-beïnvloedende middelen;
- aanbrengen van beperkingen in de vrijheid het eigen leven in te richten, die tot gevolg hebben dat betrokkene iets moet doen of nalaten, waaronder het gebruik van communicatiemiddelen;
- opnemen in een accommodatie;
bepaalt dat deze machtiging geldt tot en met 18 september 2026;
wijst het meer of anders verzochte af.