RECHTBANK DEN HAAG
uitspraak van de voorzieningenrechter van 2 april 2026 in de zaak tussen
[verzoeker] , uit [woonplaats] , verzoeker
het college van burgemeester en wethouders van Den Haag, het college
Samenvatting
Bestuursrecht
zaaknummer: SGR 26/1753
(gemachtigde: mr. R. Moghni),
en
(gemachtigde: mr. P. Siemerink).
1. Deze uitspraak op het verzoek om een voorlopige voorziening gaat over de afwijzing van de aanvraag van verzoeker om bijzondere bijstand. Verzoeker is het hier niet mee eens. Hij verzoekt daarom om een voorlopige voorziening en voert daartoe een aantal gronden aan. De voorzieningenrechter beoordeelt bij de vraag of zij een voorlopige voorziening zal treffen of het bezwaar een redelijke kans van slagen heeft. Dat kan een reden zijn om het bestreden besluit te schorsen. Deze vraag beantwoordt zij aan de hand van de gronden van verzoeker.
De voorzieningenrechter wijst in deze uitspraak het verzoek af. Hierna legt de voorzieningenrechter uit hoe zij tot dit oordeel komt en welke gevolgen dit oordeel heeft. Het oordeel van de voorzieningenrechter heeft een voorlopig karakter en bindt de rechtbank in een (eventueel) bodemgeding niet.
Procesverloop
2. Verzoeker heeft op 15 januari 2026 een aanvraag ingediend voor bijzondere bijstand huurachterstand en (toekomstige) huurpenningen. Het college heeft deze aanvraag met het besluit van 23 februari 2026 afgewezen. Verzoeker heeft hiertegen bezwaar gemaakt en de voorzieningenrechter gevraagd om een voorlopige voorziening te treffen.
Verzoeker is wegens betalingsonmacht vrijgesteld van de verplichting om griffierecht te betalen.
De voorzieningenrechter heeft het verzoek op 26 maart 2026 op zitting behandeld. Hieraan hebben deelgenomen: verzoeker, namens de gemachtigde van verzoeker mr. O.C. Bozbiyik en de gemachtigde van het college.
Beoordeling door de voorzieningenrechter
3. In artikel 13, eerste lid, aanhef en onder a, van de Participatiewet (PW) is bepaald dat degene aan wie rechtens zijn vrijheid is ontnomen, geen recht heeft op bijstand. Uit de wetsgeschiedenis komt naar voren dat dit voorschrift geldt voor het recht op algemene en bijzondere bijstand. Voorts moet naar vaste rechtspraak van de Centrale Raad van Beroep (de Raad) (ECLI:NL:2004: AP4680) onder de term ‘rechtens zijn vrijheid ontnomen’ mede worden begrepen de situatie van voorlopige hechtenis in afwachting van een strafrechtelijke procedure.
Artikel 16, eerste lid, van de PW bepaalt dat het college aan een persoon die geen recht op bijstand heeft, in afwijking van deze paragraaf, bijstand kan verlenen indien zeer dringende redenen daartoe noodzaken. Volgens vaste rechtspraak van de Raad dient vast te staan dat sprake is van een noodsituatie en dat de behoefte omstandigheden waarin de belanghebbende verkeert op geen enkele andere wijze zijn te verhelpen, zodat het verlenen van bijstand volstrekt onvermijdelijk is.
Niet is gebleken dat van een acute noodsituatie in bovengenoemde zin in het geval van verzoeker sprake is.
Blijkens de gedingstukken hanteert het college een buitenwettelijk beleid dat inhoudt dat voor alleenstaande gedetineerden een uitzondering kan worden gemaakt, als de detentieperiode (voorarrest en/of straf) korter dan zes maanden duurt en door het doorbetalen van de woonkosten de woning voor de aanvrager behouden blijft. Daarbij worden de woonkosten bepaald door de huur en de servicekosten bij elkaar op te tellen en daar de huurtoeslag van af te trekken. In die gevallen gebeurt de bijzondere bijstandsverlening in de vorm van een lening.
Het college heeft de gemachtigde van verzoeker bij e-mail van 20 januari 2026 verzocht om uiterlijk 3 februari 2026 nadere informatie te verstrekken om de aanvraag te kunnen behandelen. Het gaat daarbij om bankafschriften vanaf 1 februari 2025 tot en met de begindatum van de detentie van alle bankrekeningen en spaarrekeningen, een kopie van het vonnis met een overzicht van de huurachterstand, een kopie van het huurcontract en een door verzoeker getekend aanvraagformulier.
Het verzoek om stukken te verstrekken is bij brief van 2 februari 2026 aan verzoeker herhaald.
Het college heeft het verzoek om bijzondere bijstand vervolgens afgewezen omdat verzoeker de gevraagde stukken niet heeft verstrekt en zij daarom niet weet of verzoeker recht heeft op bijzondere bijstand.
Gelet op de voorwaarden om voor bijzondere bijstand in aanmerking te kunnen komen oordeelt de voorzieningenrechter het verzoek van het college om de genoemde stukken te overleggen niet onredelijk. Ook ter zitting zijn de gevraagde stukken nog niet overgelegd. Zonder deze stukken kan ook de voorzieningenrechter niet vaststellen of verzoeker voor bijzondere bijstand in aanmerking zou kunnen komen. Dat verzoeker niet bij machte zou zijn deze stukken te verkrijgen en in te (laten) sturen is niet aangevoerd.
De voorzieningenrechter concludeert dan ook dat het bestreden besluit vermoedelijk in bezwaar in stand zal blijven. Gelet hierop bestaat er onvoldoende aanleiding om een voorlopige voorziening te treffen. Het verzoek zal daarom worden afgewezen.
Conclusie en gevolgen
4. De voorzieningenrechter wijst het verzoek af. Voor vergoeding van het griffierecht of een proceskostenveroordeling bestaat geen aanleiding.
Beslissing
De voorzieningenrechter wijst het verzoek om voorlopige voorziening af.
Deze uitspraak is gedaan door mr. M.M. Meessen, voorzieningenrechter, in aanwezigheid van E.T. Rietbroek, griffier.
Uitgesproken in het openbaar op 2 april 2026.
Een afschrift van deze uitspraak is verzonden aan partijen op: