ECLI:NL:RBGEL:2019:4246, Rechtbank Gelderland, 19-09-2019, AWB - 19 _ 815

Procesverloop

Overwegingen

1. Nu alsnog inhoudelijk is beslist op eisers bezwaar, heeft hij niet langer belang bij een beoordeling van het beroep gericht tegen het niet tijdig beslissen op het bezwaar. Het beroep gericht tegen het niet tijdig beslissen is daarom wegens gebrek aan procesbelang niet-ontvankelijk.

2. Nu in het bestreden besluit het bezwaar van eiser ongegrond is verklaard, kan niet worden geoordeeld dat daarmee aan het beroep tegemoet gekomen is. Het beroep is daarom op grond van artikel 6:20, derde lid, van de Awb mede gericht tegen dit besluit.

3. De rechtbank gaat uit van de volgende feiten. Eiser is eigenaar van een voormalig kantoorpand op het perceel [locatie] in [woonplaats]. Hij heeft een aanvraag ingediend voor een omgevingsvergunning om in het pand 3 zelfstandige appartementen te realiseren. Ter plekke geldt het bestemmingsplan ‘Kernen Buren’. Op het perceel rust de bestemming ‘centrum’, met de dubbelbestemmingen ‘waarde-archeologie 3’ en ‘waarde-cultuurhistorie’.

4. Eiser voert in beroep aan dat de ‘Beleidsregel bestemmingen afwijkingen’ niet meer van toepassing is omdat deze beleidsregel dateert van 26 juni 2014 en sindsdien Bijlage II van het Bor zodanig is gewijzigd dat verweerder deze beleidsregel niet had mogen toepassen.

Naar het oordeel van de rechtbank heeft verweerder de ‘Beleidsregel bestemmingen afwijkingen’ niet aan de afwijzing ten grondslag gelegd. Het verzoek past immers binnen deze beleidsregel. Het betoog van eiser kan dus niet leiden tot vernietiging van het bestreden besluit.

5. Eiser voert verder aan dat verweerder de aanvraag ten onrechte heeft afgewezen omdat geen behoefte bestaat aan nieuwe woningen. De vraag naar de behoefte van woningen maakt geen onderdeel uit van het beoordelingskader van de kruimelgevallenregeling. Artikel 5 van Bijlage II van het Bor stelt bij de toepassing van onderdeel 9 van artikel 4 namelijk expliciet niet de eis dat het aantal woningen bij de toepassing daarvan gelijk moet blijven. Ook de zogeheten Ladder voor duurzame verstedelijking (de Ladder) is niet van toepassing. Voor zover de notitie ‘Bouwen voor behoefte’ al moet worden toegepast, is deze volgens eiser alleen van toepassing op de nieuwbouw van woningen en niet op het omzetten van een bestaand kantoor naar een woning, zoals hier aan de orde. Ook is nergens geregeld dat eiser via een afzonderlijke procedure een woning dient te reserveren voor deze locatie. Mocht een dergelijk verzoek al nodig zijn, dan had verweerder de aanvraag tevens moeten aanmerken als een reserveringsverzoek.

De rechtbank is van oordeel dat toetsing aan de Ladder hier niet aan de orde is. De Ladder is niet van toepassing bij de kruimelgevallenregeling. Uit het bestreden besluit blijkt ook niet dat verweerder heeft getoetst aan de Ladder. Dat de Ladder niet van toepassing is, betekent echter niet dat behoefte aan woningen bij de beoordeling van deze aanvraag geen rol kan spelen. Ook bij toetsing aan de kruimelgevallenregeling moet verweerder beoordelen of een plan in strijd is met een goede ruimtelijke ordening. Daarbij kan de behoefte aan woningen een te wegen element zijn. De omstandigheid dat Bijlage II van het Bor de eis dat het aantal woningen gelijk moet blijven niet stelt bij de toepassing van artikel 4, onderdeel 9, betekent niet dat verweerder niet uit oogpunt van goede ruimtelijke ordening de vraag naar de behoefte aan wonen op de betrokken locatie mag meewegen.

Uit het voorgaande volgt dus dat verweerder de behoefte naar wonen op deze locatie mag betrekken bij zijn afweging of hij op de voet van artikel 4, onderdeel 9, van Bijlage II van het Bor van het bestemmingsplan afwijkt. Het is de rechtbank, met eiser, echter niet duidelijk geworden of de notitie ‘Bouwen voor behoefte’ ook betrekking heeft op de omzetting van kantoor naar wonen. Dat blijkt niet duidelijk uit de notitie, mede omdat niet duidelijk is geworden of het omzetten van kantoren naar wonen ook ten koste gaat van de toegewezen woningbouwcontingenten.

Voor zover er vanuit moet worden gegaan dat de notitie ‘Bouwen voor behoefte’ hier van toepassing is, bestaat geen rechtsregel dat eiser een afzonderlijke aanvraag zou moeten doen voor reservering van een woning. De rechtbank is van oordeel dat een aanvraag om een omgevingsvergunning in dat geval als een dergelijk verzoek moet worden opgevat. Dat heeft verweerder ten onrechte niet gedaan en eiser ten onrechte naar een afzonderlijke procedure verwezen. Verweerder dient in het kader van de beoordeling van de aanvraag om omgevingsvergunning de behoefte te beoordelen.

Het bestreden besluit is dus niet voldoende gemotiveerd wat betreft de vraag waarom de notitie van toepassing is en wat betreft de procedure onvoldoende zorgvuldig tot stand gekomen.

6. Het beroep is gegrond en het bestreden besluit zal worden vernietigd. De rechtbank ziet geen aanleiding de rechtsgevolgen van het bestreden besluit in stand te laten of zelf in de zaak te voorzien, omdat de afweging of gebruik wordt gemaakt van een bevoegdheid tot afwijking van het bestemmingsplan primair behoort tot de taak van verweerder. Verweerder zal daarom een nieuw besluit moeten nemen met inachtneming van deze uitspraak, waarbij de vraag naar de behoefte van de betrokken woningen ten volle aan de orde dient te komen, met inachtneming, indien van toepassing, van de notitie ‘Bouwen voor behoefte’. Omdat de behandeling van de aanvraag en het bezwaar van eiser al lang hebben geduurd, zal de rechtbank een termijn van zes weken stellen voor een nieuw besluit op bezwaar. De rechtbank gaat er vanuit dat verweerder binnen deze termijn zal beslissen en ziet dan ook geen aanleiding om een dwangsom om te leggen, zoals door eiser verzocht.

7. Omdat de rechtbank het beroep gegrond verklaart, bepaalt de rechtbank dat verweerder aan eiser het door hem betaalde griffierecht vergoedt.

8. Voor een proceskostenveroordeling bestaat geen aanleiding. Er is geen sprake van door een derde beroepsmatig verleende rechtsbijstand, nu uit het beroepschrift blijkt dat eiser voor zichzelf procedeert.

Beslissing

Wet algemene bepalingen omgevingsrecht

1. Het is verboden zonder omgevingsvergunning een project uit te voeren, voor zover dat geheel of gedeeltelijk bestaat uit:

c. het gebruiken van gronden of bouwwerken in strijd met een bestemmingsplan.

1. Voor zover de aanvraag betrekking heeft op een activiteit als bedoeld in artikel 2.1, eerste lid, onder c, kan de omgevingsvergunning slechts worden verleend indien de activiteit niet in strijd is met een goede ruimtelijke ordening en:

a. indien de activiteit in strijd is met het bestemmingsplan of de beheersverordening:

Bijlage II bij Besluit omgevingsrecht

9. het gebruiken van bouwwerken, eventueel in samenhang met bouwactiviteiten die de bebouwde oppervlakte of het bouwvolume niet vergroten, en van bij die bouwwerken aansluitend terrein, mits, voor zover gelegen buiten de bebouwde kom, het uitsluitend betreft een logiesfunctie voor werknemers of de opvang van asielzoekers of andere categorieën vreemdelingen;

[…].

c. artikel 4, onderdelen 9 en 11.

Bestemmingsplan ‘Kernen Buren’

Beleidsregel bestemmingsplanafwijkingen

Notitie ‘Bouwen voor behoefte 2017’

[…]