RECHTBANK GELDERLAND
Team strafrecht
Zittingsplaats Arnhem
Parketnummer: 05/075199-93
Datum uitspraak: 5 september 2025
Beslissing van de meervoudige kamer als bedoeld in artikel 6:6:10 van het Wetboek van Strafvordering
in de zaak van
de officier van justitie
tegen
[betrokkene] , (hierna: betrokkene),
geboren op [geboortedag] 1969 te [geboorteplaats] ,
verblijvende in de RIBW [adres] in [verblijfplaats] .
Raadsvrouw: mr. C.B. Stenger, advocaat te Schiphol.
Procedure
Betrokkene is op 28 december 1993 bij vonnis van de rechtbank te Arnhem veroordeeld tot
onder meer terbeschikkingstelling met bevel tot verpleging van overheidswege. De maatregel is ingegaan op 2 augustus 1995.
Bij beslissing van deze rechtbank van 15 november 2024 is de terbeschikkingstelling met een jaar verlengd en de verpleging van overheidswege voorwaardelijk beëindigd.
Bij vordering van 30 juni 2025, bij de griffie van de rechtbank ingekomen op diezelfde datum, heeft de officier van justitie gevorderd dat deze maatregel wordt verlengd voor de duur van één jaar.
De rechtbank heeft verder kennis genomen van de volgende processtukken:
Ter zitting van 22 augustus 2025 zijn gehoord:
De standpunten
De officier van justitie heeft ter zitting de vordering tot verlenging van de terbeschikkingstelling met één jaar gehandhaafd, nu aan de voorwaarden voor verlenging is voldaan. Zij heeft aangevoerd dat betrokkene het afgelopen jaar niet altijd open en eerlijk is geweest. Gelet op de lange duur van de maatregel vóór de voorwaardelijke beëindiging van de verpleging en de relatief korte tijd daarna, is het nog te vroeg om te zeggen dat de maatregel volledig kan worden beëindigd. De psychiater heeft weliswaar geadviseerd tot beëindiging van de maatregel, maar zij had ten tijde van het advies nog niet de kennis over de verschillende incidenten die hebben plaatsgevonden. Er bestaat nog twijfel over het recidiverisico.
De raadsvrouw van betrokkene heeft gepleit voor beëindiging van de maatregel en aangevoerd dat de vraag voorligt of nog sprake is van een recidiverisico. Het risico wordt door de psychiater als laag ingeschat. Dat betrokkene ketamine heeft gebruikt, maakt nog niet dat het recidiverisico hoger wordt. Dat ligt te ver weg van het indexdelict. Betrokkene zit al erg lang in de terbeschikkingstelling en het heeft lang geduurd voordat de verpleging voorwaardelijk is beëindigd. Gelet op zijn eerdere ervaringen met terugmelding begrijp ik dat hij het gebruik en het incident niet heeft verteld. De melding over grensoverschrijdend gedrag hangt nu boven zijn hoofd, maar die melding is niet onderzocht door de dagbesteding of Iriszorg, dus die kan niet worden meegenomen in de beslissing op de vordering, nu er geen aanwijzingen zijn dat dit gedrag daadwerkelijk heeft plaatsgevonden.
De beoordeling
Indexdelict
De terbeschikkingstelling is opgelegd vanwege verkrachting en poging tot doodslag.
De rechtbank overweegt dat de maatregel van terbeschikkingstelling is opgelegd in verband
met een veroordeling voor een misdrijf dat gericht was tegen of gevaar veroorzaakte voor de
onaantastbaarheid van het lichaam van een persoon. De maatregel is dus niet gemaximeerd.
Stoornis
Uit het rapport van de psychiater blijkt dat betrokkene lijdt aan een ongespecificeerde parafiele stoornis in remissie. Daarnaast is sprake van een andere gespecificeerde persoonlijkheidsstoornis met antisociale en borderline trekken. De stoornissen zijn nog aanwezig.
Verloop van de maatregel
Sinds de voorwaardelijke beëindiging van de dwangverpleging op 15 november 2024 is de ambulante behandeling door Kairos voortgezet, net als betrokkenes verblijf bij het RIBW in [verblijfplaats] en zijn dagbesteding op een zorgboerderij. Over het algemeen gaat het goed. Betrokkene is meewerkend en vriendelijk in contact en hij bespreekt wat hij meemaakt en wat hij gaat doen. Betrokkene heeft ook geïnvesteerd in zijn netwerk. Via zijn netwerk heeft hij ook een dame leren kennen, die zelfstandig woont in [woonplaats] en met wie hij goed contact heeft. Betrokkene heeft ook haar familieleden leren kennen en hij geniet ervan dat hij door deze familie is opgenomen. De behandeling van Kairos verloopt over het algemeen ook goed. De behandeling richt zich op agressie en seksualiteit, netwerk en de monitoring van de medicatie. Betrokkene werkt goed mee aan de hem gestelde voorwaarden.
De reclassering maakt zich ondanks alle goede berichten zorgen over de openheid van betrokkene en dan met name op het gebied van zijn netwerk. Op 13 mei 2025 is er namelijk een signaal binnengekomen dat betrokkene ketamine heeft gebruikt en dat er sprake zou zijn van seksueel grensoverschrijdend gedrag jegens een vrouwelijke collega op zijn dagbestedingsplek. Hoewel betrokkene het grensoverschrijdende gedrag ontkent en ook onduidelijk is wat er waar is van dit incident, heeft het gesprek met betrokkene over dit incident wel extra vragen opgeleverd. Men vraagt zich af of betrokkene wel eerlijk is over met wie hij omgaat en waar dit contact uit bestaat. Bovendien ontkende betrokkene in eerste instantie het gebruik van ketamine, maar is uit een urinecontrole gebleken dat betrokkene hier positief op scoorde. De reclassering concludeert hieruit dat betrokkene kennelijk niet goed in staat is zijn eigen grens en mogelijk die van een ander te bewaken. De voorwaarden hoeven daarvoor niet aangepast te worden, maar er is wel meer aandacht in de ambulante behandeling van Kairos nodig als het gaat om wie er tot zijn netwerk behoort en hoe hij daar mee omgaat, met de nadruk op de leefgebieden drugsgebruik en seksualiteit. De reclassering adviseert de maatregel dan ook te verlengen voor de duur van één jaar.
De psychiater acht het van belang dat betrokkene zijn huidige wonen in de RIBW met begeleiding en behandeling vanuit Kairos voortzet. Betrokkene wil dat ook op vrijwillige basis. Betrokkene functioneert psychisch stabiel en accepteert hulpverlening vrijwillig. Een incidentele terugval is niet iets dat de psychiater ongerust maakt en past volgens haar in het algehele beeld van betrokkene onder de huidige omstandigheden. De psychiater adviseert de maatregel niet te verlengen.
Recidivegevaar
De reclassering schat het recidiverisico in als gemiddeld, omdat betrokkene onvoldoende betrouwbaar is in zijn openheid over wat hij met wie onderneemt. Daarnaast is er een signaal geweest dat betrokkene seksueel grensoverschrijdend gedrag heeft vertoond onder invloed van drugs. Dit alles leidt tot een hogere risico-inschatting. De reclassering vindt het daarom belangrijk om deze signalen verder uit te zoeken en hem daarin verder te begeleiden en te ondersteunen.
De psychiater schat de kans op herhaling van een geweldsdelict en een seksueel delict binnen de tbs-maatregel als laag en zonder de tbs-maatregel als laag-matig in. Zij komt tot een lager recidiverisico dan bij haar eerdere verlengingsonderzoek van 2021, omdat betrokkene stabiliteit toont en hij de overgang naar wonen bij de RIBW goed heeft doorgemaakt en hij werk heeft, waar hij plezier aan beleeft. Hij heeft geen financiële problemen, alleen nog stress rondom het ontbreken van contacten met zijn familie. Voorheen stonden zijn antisociale persoonlijkheidsstoornis en middelenmisbruik vooral op de voorgrond naast de seksuele fixatie. In de huidige leefomstandigheden richt betrokkene zijn aandacht op de verzorging van de dieren van de boerderij en op zijn lichamelijke gezondheid. In de RIBW wordt de leegte voor hem opgevuld. Daarmee wordt de kans op herhaling laag gehouden.
Hoewel in het advies van de psychiater nog geen rekening was gehouden met incident van mei 2025, omdat de rapportage dateert van 22 april 2025, heeft de psychiater ter zitting verklaard dat zij, gelet op wat zij ter zitting heeft gehoord, haar advies niet wijzigt. Het gebeurt vaker dat patiënten na een positief gesprek en beëindigingsadvies domme dingen doen. De vraag is vervolgens hoe ernstig deze ‘domme dingen’ zijn. Het lijkt er op dat betrokkene één keer ketamine heeft gebruikt en dat het daarbij is gebleven. Over het andere incident is onvoldoende informatie beschikbaar om op grond daarvan tot een ander oordeel te komen.
Conclusie
Blijkens de rapporten van de reclassering en de psychiater en wat ter zitting is besproken, woont betrokkene stabiel bij de RIBW en heeft hij dagbesteding. Het gaat goed met betrokkene. Met name naar aanleiding van het incident rondom het ketaminegebruik van betrokkene wisselen de standpunten over de noodzaak van verlenging van de terbeschikkingstelling.
Betrokkene heeft ter zitting de melding over seksueel grensoverschrijdend gedrag ontkend. Door de deskundige van de reclassering is daarover ter zitting geen duidelijkheid verschaft. Er blijkt geen onderzoek te hebben plaatsgevonden en dat zal waarschijnlijk ook niet meer gebeuren. De persoon die de melding heeft gemaakt werkt niet meer op de dagbesteding waar betrokkene werkt. De rechtbank neemt die melding dan ook niet mee bij de beoordeling van de vordering. De rechtbank oordeelt vooralsnog dat de kans op recidive naar een aanvaardbaar laag niveau lijkt te zijn teruggebracht en overweegt dat het verlengen van de maatregel van betrokkene met één jaar daarom niet in de rede ligt. Het eenmalige ketminegebruik is onvoldoende om hierover anders te denken en de rechtbank kan het gebrek aan openheid hierover, tegen de achtergrond van betrokkenes eerdere ervaring met een terugplaatsing, wel volgen, zonder dit te willen goedkeuren.
Gelet op artikel 6:2:17 lid 1 van het Wetboek van Strafvordering kan de maatregel pas worden beëindigd nadat de dwangverpleging gedurende minimaal één jaar voorwaardelijk beëindigd is geweest, onverlet of nog sprake is van een stoornis en onverlet het in artikel 37a Wetboek van Strafrecht bedoelde veiligheidsrisico. Dit betekent dat de rechtbank op dit moment niet de beslissing kan nemen de maatregel te beëindigen, terwijl verlenging slechts met de minimale periode van een jaar kan.
De rechtbank zal gelet op het bovenstaande het onderzoek heropenen en de behandeling voortzetten op een nader te bepalen datum gelegen nadat de voorwaardelijke beëindiging van de dwangverpleging een jaar heeft geduurd, teneinde alsdan een beslissing op de vordering te kunnen nemen. De komende maanden is het aan betrokkene om te bewijzen dat hij klaar is voor beëindiging van de maatregel. Betrokkene zal daarvoor meer open moeten zijn naar de reclassering en zijn behandelaars. De rechtbank heeft hier vertrouwen in, maar merkt op dat pas tijdens de volgende zitting daadwerkelijk een beslissing over het al dan niet verlengen dan wel beëindigen van de maatregel kan worden genomen.
De beslissing
De rechtbank:
heropent het onderzoek;
houdt de beslissing op de vordering van de officier van justitie aan tot een nader te bepalen
datum en tijdstip medio december 2025;
beveelt de oproeping van betrokkene, zijn raadsvrouw en de deskundige van de reclassering.
Deze tussenbeslissing is gegeven door mr. M.E. Snijders, als voorzitter, mr. J.M. Breimer en mr. Y. Rikken, als rechters in tegenwoordigheid van mr. S.A. Teger, griffier, en uitgesproken ter openbare terechtzitting van deze rechtbank op 5 september 2025.