Rechtbank ZEELAND-WEST-BRABANT
Strafrecht
Zittingsplaats: Breda
Parketnummer: 02.251491.22
Vonnis van de meervoudige kamer van 29 april 2026
[verdachte] ,
geboren te [geboorteplaats] , op [geboortedag] 1999,
verblijvende te [adres 1] , België,
raadsman mr. A.M.J. Joris, advocaat te Breda.
1. Onderzoek op de terechtzitting
De zaak is inhoudelijk behandeld op de zitting van 15 april 2026, waarbij de officier van justitie, mr. Y.E.Y. Vermeulen, en de verdediging hun standpunten kenbaar hebben gemaakt. Daarnaast is namens de benadeelde partij [slachtoffer] verschenen, mr. R.A.H. van Huijgevoort, raadsman in Tilburg.
2. De tenlastelegging
De tenlastelegging is gewijzigd overeenkomstig artikel 313 van het Wetboek van Strafvordering.
De tenlastelegging is als bijlage I aan dit vonnis gehecht.
De verdenking komt er, kort en feitelijk weergegeven, op neer dat verdachte:
primair openlijk in vereniging geweld heeft gepleegd tegen personen en/of goederen subsidiair dat hij samen met anderen [slachtoffer] heeft mishandeld.
3. De voorvragen
De dagvaarding is geldig.
De rechtbank is bevoegd.
De officier van justitie is ontvankelijk in de vervolging.
Er is geen reden voor schorsing van de vervolging.
4. De beoordeling van het bewijs
Het standpunt van de officier van justitie
De officier van justitie vordert vrijspraak voor het primair en subsidiair tenlastegelegde feit omdat uit het dossier niet volgt dat verdachte enige geweldshandelingen heeft gepleegd.
Het standpunt van de verdediging
De verdediging is van mening dat de rechtbank niet tot een bewezenverklaring kan komen en vordert vrijspraak voor verdachte.
Hij is alleen meegegaan met de rest van de groep en heeft een ijzeren staaf aan zijn vader gegeven. Deze handelingen zijn onvoldoende om ervan uit te gaan dat verdachte een voldoende significante of wezenlijke bijdrage heeft gevoerd aan het gepleegde geweld.
Het oordeel van de rechtbank
De bewijsmiddelen
De bewijsmiddelen zijn in bijlage II aan dit vonnis gehecht.
De bijzondere overwegingen met betrekking tot het bewijs
Het beoordelingskader voor openlijke geweldpleging
Van het "in vereniging" plegen van geweld is sprake indien de verdachte een voldoende significante of wezenlijke bijdrage levert aan het geweld, waarbij deze bijdrage zelf niet gewelddadig hoeft te zijn. De enkele omstandigheid dat iemand aanwezig is in een groep die openlijk geweld pleegt, is niet zonder meer voldoende om hem te kunnen aanmerken als iemand die "in vereniging" geweld pleegt. Er moet worden beoordeeld of de door de verdachte geleverde bijdrage aan het delict van voldoende gewicht is.
De voor medeplegen vereiste nauwe en bewuste samenwerking geldt ook indien het medeplegen een bestanddeel vormt van de delictsomschrijving, zoals in artikel 141 van het Wetboek van Strafrecht (Sr) het geval is met "in vereniging". Er zal dus moeten worden nagegaan of sprake is van nauwe en bewuste samenwerking ten aanzien van het openlijk geweld. Daarbij kan van belang zijn dat openlijke geweldpleging in vereniging, gelet op de aard van het delict, zich in verschillende vormen kan voordoen. Er kan sprake zijn van evident nauw en bewust samenwerken, maar deze strafbaarstelling is ook toepasselijk op openlijk geweld dat bestaat uit een meer diffuus samenspel van uiteenlopende tegen personen of goederen gerichte geweldshandelingen dat plaatsvindt binnen een ongestructureerd, mogelijk spontaan, samenwerkingsverband met een eigen - soms moeilijk doorzichtige - dynamiek. De voor medeplegen vereiste nauwe en bewuste samenwerking kan dus bij dit delict verschillende verschijningsvormen hebben. Een bijdrage van voldoende gewicht kan onder omstandigheden ook geheel of ten dele bestaan uit het verrichten van op zichzelf niet-gewelddadige handelingen.
Feiten
De rechtbank overweegt dat in een kort tijdsbestek van ongeveer vier minuten vernielingen hebben plaatsgevonden rondom en aan de woning van [slachtoffer] aan de [straat] in [plaats] . Verdachten zijn met vijf personen in een zwarte bestelbus en een zwarte VW Golf bij de woning aangekomen. Volgens de camerabeelden stonden rond 21.45 uur drie personen bij [slachtoffer] voor de deur. De deur werd niet opengedaan. [medeverdachte 1] liep om 21.46.52 uur met een zwarte stang of balk. Om 21.46.48 uur stond verdachte voor de deur in een provocerende houding. Getuigen hebben verklaard dat op dat moment een spiegel van een busje werd afgetrapt en dat er tegen ramen werd gebonkt. [slachtoffer] deed niet open. Om 21.47:10 uur stond medeverdachte [medeverdachte 2] voor de woning. [medeverdachte 1] liep door het grind van de voortuin om 21.47:10 uur richting het steegje. Verdachte liep om 21:47:38 uur met de zwarte staaf in zijn rechterhand. Hij verdween in het steegje. Verdachte heeft de staaf aan zijn vader gegeven die ook in het steegje was. In de steegje vond een incident plaats waarbij verdachte een schotwond opliep. Om 21.49:25 uur en 21.49.52 uur reden respectievelijk de zwarte bestelbus en de zwarte VW Golf weg.
Achteraf bleek er flinke schade aan ruiten van de woning, aan de bedrijfsbus en aan de personenauto van [slachtoffer] te zijn toegebracht. [slachtoffer] had letsel opgelopen en heeft hierover verklaard dat hij in het steegje een klap heeft gekregen met een staaf.
Vaststaat dat zowel vóór het schietincident als na het schietincident geweldshandelingen tegen goederen van [slachtoffer] zijn gepleegd. Gelet op het korte tijdsbestek waarop het geweld is gepleegd, is de rechtbank van oordeel dat er sprake is van één geheel van geweldshandelingen vanaf het moment dat verdachte en anderen bij de woning van [slachtoffer] aankwamen en vertrokken.
Verdachte heeft ontkend dat hij geweldshandelingen heeft gepleegd. Op de camerabeelden is te zien dat verdachte de eerste confrontatie bij de voordeur opzoekt, waarbij hij uitdagende bewegingen maakt. Later in de voortuin heeft hij een ijzeren staaf in zijn handen. Verdachte heeft de ijzeren staaf later aan de [medeverdachte 1] gegeven. Hij distantieert zich op geen enkel moment van de groep. Hoewel niet bewezen kan worden dat verdachte zelf geweldshandelingen heeft gepleegd, heeft hij de groep getalsmatig versterkt, heeft hij de confrontatie gezocht bij de voordeur en heeft hij de ijzeren staaf in handen gehad. Daarmee heeft hij naar het oordeel van de rechtbank een substantiële bijdrage aan de openlijke geweldpleging geleverd. Dit maakt dat wettig en overtuigend bewezen kan worden dat verdachte zich schuldig heeft gemaakt aan openlijke geweldpleging tegen goederen.
Door [slachtoffer] is aangegeven dat hij in de steeg is geslagen met een staaf. Er is letsel in de vorm van een verwonding aan het gezicht. Verdachte en [medeverdachte 1] hebben beiden ontkend met een staaf te hebben geslagen. Hoewel er gelet op de aangifte en de verwonding in het gezicht voldoende wettig bewijs is, heeft de rechtbank niet de overtuiging bekomen dat het letsel moet zijn toegebracht door verdachte of zijn medeverdachten. De rechtbank kan niet vaststellen wat er precies is gebeurd. Er zijn alternatieve scenario’s denkbaar over hoe het letsel kan zijn ontstaan. Zo zou er sprake kunnen zijn geweest van terugslag van het wapen of van een val. Nu de overtuiging ontbreekt, dient partieel vrijspraak voor de openlijke geweldpleging jegens [slachtoffer] te volgen.
De bewezenverklaring
De rechtbank acht wettig en overtuigend bewezen dat verdachte
Primair:
op 14 mei 2022 te [plaats] , op of aan de openbare weg, te weten de [adres 2] , in vereniging geweld heeft gepleegd tegen- goederen, te weten een bedrijfsvoertuig, een personenauto en ruiten, welk in vereniging gepleegde geweld bestond uit het slaan met voorwerpen en/of het trappen met geschoeide voet tegen die goederen;
Voor zover er in de tenlastelegging kennelijke taal- en/of schrijffouten voorkomen, zijn die fouten in de bewezenverklaring verbeterd. Verdachte is daardoor niet in zijn verdediging geschaad.
De rechtbank acht niet bewezen hetgeen meer of anders is ten laste gelegd. Verdachte zal daarvan worden vrijgesproken.
5. De strafbaarheid
Er zijn geen feiten of omstandigheden aannemelijk geworden die de strafbaarheid van de feiten uitsluiten. Dit levert de in de beslissing genoemde strafbare feiten op.
Verdachte is strafbaar, omdat niet is gebleken van een omstandigheid die zijn strafbaarheid uitsluit.
6. De strafoplegging
De vordering van de officier van justitie
Gelet op de betoogde vrijspraak dient geen straf te worden opgelegd.
Het standpunt van de verdediging
Gelet op de verweren dient geen straf te worden opgelegd. Subsidiair, indien de rechtbank toch tot een bewezenverklaring komt, vordert de verdediging oplegging van artikel 9a van het Wetboek van Strafrecht.
Het oordeel van de rechtbank
Strafmaatoverwegingen: Verdachte heeft op 14 mei 2022 in [plaats] openlijk en in vereniging geweld gepleegd tegen goederen. Het gaat om spullen die de benadeelde partij [slachtoffer] toebehoren. Er is grof geweld gebruikt waarbij een bedrijfsvoertuig, een personenauto en meerdere woningruiten zijn beschadigd. Dit moet voor [slachtoffer] een onthutsende en angstaanjagende ervaring geweest zijn. De verdachten hebben met hun handelen aangetoond geen respect op te kunnen brengen voor andermans persoonlijk eigendom. Het hier aan de orde zijnde geweld draagt ook bij aan gevoelens van angst en onveiligheid in de samenleving.
De rechtbank heeft rekening gehouden met de straffen die plegen te worden opgelegd in soortgelijke zaken en de rechterlijke oriëntatiepunten voor straftoemeting en LOVS-afspraken. Het uitgangspunt bij een dergelijk delict is een taakstraf voor de duur van 60 uren. Uit het uittreksel uit de Justitiële Documentatie van verdachte blijkt dat hij niet eerder voor enig misdrijf met justitie in aanraking is gekomen en dus als first offender moet worden beschouwd.
Uit het reclasseringsrapport dat omtrent verdachte is opgemaakt komt een positief beeld naar voren. Verdachte functioneert stabiel op de leefgebieden en het recidiverisico wordt als laag ingeschat. Er wordt vanuit de reclassering geen interventie- of hulpverleningstraject geadviseerd. Uit het dossier en het verhandelde ter zitting is gebleken wat de gevolgen van de confrontatie met [slachtoffer] voor verdachte hebben betekend. Hij is met een vuurwapen beschoten en levensgevaarlijk gewond geraakt. Dit weegt voor de rechtbank zwaar.
Redelijke termijn De rechtbank stelt voorop dat in artikel 6 van het EVRM het recht van iedere verdachte is gewaarborgd om binnen een redelijke termijn te worden berecht. Die termijn vangt aan op het moment dat vanwege de Nederlandse staat tegenover de betrokkene een handeling is verricht, waaraan de verdachte in redelijkheid de verwachting kan ontlenen dat tegen hem voor een bepaald strafbaar feit door het Openbaar Ministerie strafvervolging zal worden ingesteld. Het uitgangspunt is dat de behandeling op zitting moet zijn afgerond met een eindvonnis binnen twee jaar nadat de redelijke termijn is aangevangen, tenzij sprake is van bijzondere omstandigheden, zoals de ingewikkeldheid van een zaak, de invloed van de verdediging op het procesverloop of de wijze waarop de zaak door de bevoegde autoriteiten is behandeld.
De rechtbank stelt vast dat verdachte op 27 september 2022 voor het eerst als verdachte is verhoord. Hij is bij dit verhoor gewezen op zijn rechten en geconfronteerd met de verdenking die op hem rust. De redelijke termijn heeft dus op die datum aanvang genomen. Er zijn volgens de rechtbank geen bijzondere omstandigheden, die ertoe leiden dat niet binnen twee jaar een einduitspraak is gevolgd. De berechting in onderhavige strafzaak heeft hierdoor onnodig vertraging opgelopen. Volgens de rechtbank is na twee jaar, dus op 27 september 2024, de redelijke termijn verstreken. De rechtbank zal op 29 april 2026 uitspraak doen. De redelijke termijn is daardoor met meer dan 19 maanden overschreden. De rechtbank is van oordeel dat deze overschrijding een matiging van de op te leggen straf tot gevolg moet hebben.
Straftoemeting: Gelet op het vuurwapengeweld van de benadeelde partij en de gevolgen hiervan voor verdachte, het verstreken tijdsverloop en de relatief geringe rol van verdachte in het geheel, is de rechtbank van oordeel dat aan verdachte geen straf of maatregel moet worden opgelegd. Naar het oordeel van de rechtbank kan worden volstaan met de constatering dat de verdachte het strafbare feit heeft gepleegd en dat hij daarvoor strafbaar is. De rechtbank zal dan ook toepassing geven aan het rechterlijk pardon, zoals bedoeld in artikel 9a van het Wetboek van Strafrecht, zodat aan verdachte geen straf of maatregel wordt opgelegd.
7. De vordering van de benadeelde partij [slachtoffer]
De vordering
De benadeelde partij [slachtoffer] vordert een vergoeding van € 9.500 als gevolg van de schade die door het tenlastegelegde feit is ontstaan. Dit bedrag bestaat voor € 2.500 uit materiële schade en voor € 7.000 uit immateriële schade. Daarnaast is verzocht om de wettelijke rente van toepassing te laten zijn en de schadevergoedingsmaatregel op te leggen. De vordering is voorzien van een toelichting en een onderbouwing met bijlagen.
Het standpunt van de procespartijen
Het Openbaar Ministerie heeft, gelet op de gevorderde vrijspraak, zich ten aanzien van de vordering op het standpunt gesteld dat [slachtoffer] niet-ontvankelijk moet worden verklaard. De verdediging heeft primair verzocht om de benadeelde partij niet-ontvankelijk te verklaren en subsidiair om de vordering aanzienlijk te matigen en deels af te wijzen.
Het oordeel van de rechtbank over het materiële deel van de vordering
Er is namens de benadeelde partij een vergoeding gevorderd voor de herinrichting van een nieuw bedrijfsvoertuig en meer specifiek voor laadruimtebescherming en een ladesysteem. De rechtbank is van oordeel dat voldoende verband met het bewezenverklaarde handelen van verdachte ontbreekt, zodat geen sprake is van schade die rechtstreeks is toegebracht door het bewezenverklaarde feit. De rechtbank kan immers alleen vaststellen dat er door het openlijk geweld schade is ontstaan aan de carrosserie, beglazing, zijspiegel en koplamp van de bus. De reparatiekosten hiervan zijn al door de verzekering vergoed. De hiervoor omschreven herinrichting van een nieuw voertuig valt daar niet onder en staat in een te ver verwijderd causaal verband met de feiten. De benadeelde partij wordt om deze redenen niet-ontvankelijk verklaard in dit deel van de vordering.
Het oordeel van de rechtbank over het immateriële deel van de vordering
Op de eerste plaats heeft de rechtbank verdachte partieel vrijgesproken van het primair tenlastegelegde feit, van waaruit een deel van de immateriële schade zou zijn ontstaan. Er is namelijk geen openlijk geweld gepleegd tegen de persoon [slachtoffer] . Er kan geen vergoeding van schade zijn voor zover het immateriële deel hierop betrekking heeft. Daarnaast is de rechtbank, met de verdediging, van oordeel dat er sprake is van eigen schuld bij de benadeelde partij, zoals bedoeld in artikel 6:106 BW. De schade is namelijk mede het gevolg van omstandigheden die aan de benadeelde partij zelf zijn toe te rekenen. In aanloop naar het incident heeft [slachtoffer] een verkeersruzie laten ontstaan en verder laten escaleren door geweld te gebruiken. Tijdens het incident bij hem thuis heeft [slachtoffer] met een vuurwapen geschoten. Die eigen schuld moet worden verdisconteerd. Tot slot is de rechtbank van oordeel dat de (omvang van de) immateriële schade onvoldoende is onderbouwd. De conclusie moet dan ook zijn dat de benadeelde partij ook op dit onderdeel niet-ontvankelijk wordt verklaard in de vordering.
8. De wettelijke voorschriften
De beslissing berust op de artikelen 9 en 141 van het Wetboek van Strafrecht, zoals deze artikelen luidden ten tijde van het bewezenverklaarde.
9. Beslissing
De rechtbank:
Bewezenverklaring
- verklaart het tenlastegelegde bewezen, zodanig als hierboven onder 4.4 is omschreven;
- spreekt verdachte vrij van wat meer of anders is ten laste gelegd;
Strafbaarheid
- verklaart dat het bewezenverklaarde de volgende strafbare feiten oplevert:
Primair: openlijke geweldpleging;
- verklaart verdachte strafbaar;
Strafoplegging
- bepaalt dat geen straf of maatregel wordt opgelegd;
Benadeelde partij
- verklaart de benadeelde partij [slachtoffer] niet-ontvankelijk in de vordering en bepaalt dat de vordering bij de burgerlijke rechter kan worden aangebracht;
- veroordeelt de benadeelde partij in de kosten van verdachte, tot nu toe begroot op nihil.
Dit vonnis is gewezen door mr. D.H. Hamburger, voorzitter,
en mr. D. van Kralingen en mr. D.M. Snoep, rechters,
in tegenwoordigheid van mr. P.A.C. Admiraal, griffier,
en is uitgesproken ter openbare zitting op 29 april 2026.
Bijlage I: De tenlastelegging
primair:
hij op of omstreeks 14 mei 2022 te [plaats] , op of aan de openbare weg, te weten de [adres 2] , in elk geval openlijk, in vereniging geweld heeft gepleegd tegen- een persoon, te weten [slachtoffer] , welk in vereniging gepleegde geweld bestond uit hetmeermalen, althans eenmaal slaan met een ijzeren deurklink en/of ijzeren staaf, althanseen soortgelijk voorwerp, op het hoofd, in elk geval tegen het lichaam,en/of- een of meer goederen, te weten een bedrijfsvoertuig, een personenauto, een voordeuren/of een of meerdere ruiten, welk in vereniging gepleegde geweld bestond uit het slaanmet voorwerpen en/of het trappen met geschoeide voet tegen die goederen;(art. 141 Wetboek van Strafrecht )
subsidiair, althans indien het vorenstaande niet tot een bewezenverklaring en/of veroordeling mocht of zou kunnen leiden:
hij op of omstreeks 14 mei 2022 te [plaats] , tezamen en in vereniging met een of meer anderen, althans alleen, [slachtoffer] heeft mishandeld door meermalen, althans eenmaal,met een ijzeren deurklink en/of ijzeren staaf, althans een soortgelijk voorwerp, op het hoofd, in elk geval tegen het lichaam te slaan;(art. 300 lid 1 jo 47 lid 1 Wetboek van Strafrecht)