RECHTBANK ZEELAND-WEST-BRABANT
Familie- en Jeugdrecht
Locatie Breda
Zaaknummer: C/02/449868 / FA RK 26-3367
Datum uitspraak: 17 juli 2026
Beschikking zorgmachtiging
op het verzoek van de officier van justitie voor
[betrokkene] ,
geboren op [geboortedag] 1968 in [geboorteplaats] ,
hierna te noemen betrokkene,
wonende in [woonplaats] ,
advocaat mr. V.C. Andeweg te Breda.
1. Het verloop van de procedure
De rechtbank neemt de volgende stukken mee in de beoordeling:
- het verzoekschrift met bijlagen, binnengekomen bij de rechtbank op 30 juni 2026.
De zitting met gesloten deuren heeft plaatsgevonden op 17 juli 2026 aan het adres van de GGZ [locatie] . Daarbij zijn gehoord:
betrokkene, bijgestaan door zijn advocaat;
de heer [verpleegkundig specialist] , verpleegkundig specialist.
De zitting vond plaats tevens in aanwezigheid van een bode/beveiliger.
De officier is zoals hij al aangaf in zijn verzoek niet op de mondelinge behandeling verschenen en dus ook niet gehoord.
2. Wat vaststaat
De rechtbank heeft een gewijzigde zorgmachtiging verleend tot en met 1 augustus 2026 voor de navolgende zorgvormen:
- het toedienen van medicatie;
- het verrichten van medische controles;
- het beperken van de bewegingsvrijheid;
- insluiten;
- uitoefenen van toezicht op betrokkene;
- het aanbrengen van beperkingen in de vrijheid het eigen leven in te richten die tot gevolg hebben dat betrokkene iets moet doen of nalaten, waaronder het gebruik van communicatiemiddelen;
- opnemen in een accommodatie.
3. Het verzoek
De officier van justitie verzoekt de rechtbank een zorgmachtiging te verlenen voor de duur van twaalf maanden voor de navolgende zorgvormen:
- het toedienen van vocht en voeding;
- het toedienen van medicatie;
- het verrichten van medische controles;
- het verrichten van andere medische handelingen en therapeutische maatregelen, ter behandeling van een psychische stoornis, dan wel vanwege die stoornis, ter behandeling van een somatische aandoening;
- het beperken van de bewegingsvrijheid;
gevolg hebben dat betrokkene iets moet doen of nalaten, waaronder het gebruik
van communicatiemiddelen;
- opnemen in een accommodatie.
4. De standpunten
Betrokkene merkt op dat hij momenten kent waarop hij door iets wordt getriggerd en hij vervolgens niet meer weet wat hij doet. In het verleden heeft hij het nodige meegemaakt, wat daaraan onderliggend is. Echter betekent dit niet dat hij een psychische stoornis heeft. Ook is er geen enkele reden tot ongerustheid waar het de verstandhouding met zijn dochter betreft. Er spelen weliswaar privékwesties tussen hem en zijn dochter, maar haar veiligheid is absoluut niet in gevaar. Verder gebruikt hij consequent de hem voorgeschreven medicatie, zij het dat die op zeker moment tijdelijk niet beschikbaar was. Van zijn behandelend psychiater verwacht hij dat deze zich aan de afspraken houdt en zijn opmerkingen serieus neemt en daar iets mee doet. Er is dus geen reden voor een zorgmachtiging, waarbij voor hem tevens een rol speelt dat hij daardoor een stempel meekrijgt, wat voor hem niet fijn voelt.
De verpleegkundig specialist brengt naar voren dat bij betrokkene sprake is van terugkerende psychotische episodes vanuit onderliggend een schizofreniespectrumstoornis. In psychotische toestand is betrokkene moeilijk benaderbaar, kan hij verbaal en fysiek
agressief gedrag vertonen en vormt hij een gevaar voor zichzelf en zijn omgeving. Betrokkene dient de hem voorgeschreven medicatie, te weten Acemap, te blijven gebruiken ter voorkoming van deze psychotische episodes, maar ook rekening houdend met de ernstige risico’s die betrokkene in deze situaties loopt op (extra) hersenschade en aantasting van zijn cognitieve vermogens. Als uitermate zorgelijk in dat verband beschouwt hij dat na een verlaging van de medicatie dosering in oktober 2025 er tijdelijk sprake was van leveringsproblemen. Na het stoppen van de medicatie toediening werd een verslechtering van het toestandsbeeld van betrokkene gezien. Daarop deed zich in april 2026 een incident voor tussen betrokkene en zijn dochter, waarbij het leven van laatstgenoemde gevaar liep en politie interventie noodzakelijk was om die situatie te keren en vervolgens tot een klinische opname werd besloten.
Hij onderschrijft de noodzaak van een opvolgende zorgmachtiging, met name omdat betrokkene niet onderkent dat hij een psychische stoornis heeft of last heeft van psychische klachten en hij vindt dat hij daarom eigenlijk ook geen medicatie nodig heeft. Gelet daarop verwacht hij niet dat betrokkene de hem voorgeschreven medicatie consequent zal blijven gebruiken in het geval dat het verplichte kader van de zorgmachtiging komt te ontbreken. Aan dit alles doet volgens hem niet af dat op de behandelaar de verplichting rust om ervoor te zorgen dat deze medicatie daadwerkelijk voorhanden is en dat de continuïteit daarvan gewaarborgd is. Met deze toelichting kan hij achter het verzoek en de daarin genoemde zorgvormen staan. Dit met dien verstande dat hij ook met een zorgmachtiging voor kortere duur, te weten voor zes maanden - bij wijze van eerder toets moment - zou kunnen instemmen en hij strikt genomen op dit moment geen noodzaak ziet voor het verplicht (kunnen) toepassen van het toedienen van vocht en voeding en het verrichten van andere medische handelingen en therapeutische maatregelen, ter behandeling van een psychische stoornis, dan wel vanwege die stoornis, ter behandeling van een somatische aandoening.
De advocaat van betrokkene voert aan dat haar cliënt duidelijk is in zijn standpunt. Hij wil geen opvolgende zorgmachtiging, niet zozeer omdat hij de zorg niet wil, maar omdat hij daardoor gevoelsmatig geheel ten onrechte een stempel meekrijgt. Ook speelt voor betrokkene daarbij een belangrijke rol dat hij over zijn behandeling, waaronder de medicatie, met zijn behandelaar in overleg is gebleven en daaraan door hem consequent wordt meegewerkt. Met deze toelichting stelt zij zich namens haar cliënt primair op het standpunt dat het verzoek dient te worden afgewezen, nu gebleken is van voldoende bereidheid bij betrokkene om aan de ter afwending van het ernstig nadeel noodzakelijke zorg vrijwillig mee te werken. Ingeval de rechtbank anders mocht oordelen verzoekt zij namens betrokkene - bij wijze van subsidiair standpunt - de zorgmachtiging in duur te beperken tot een periode van zes maanden en het verzoek voor het overige af te wijzen. Dit opdat daarmee aan betrokkene de kans wordt geboden te laten zien dat hij voldoende gemotiveerd is om aan de noodzakelijke zorg mee te werken en in dat geval de zorgvormen te beperken tot het toedienen van medicatie, het verrichten van medische controles en het aanbrengen van beperkingen in de vrijheid het eigen leven in te richten die tot gevolg hebben dat betrokkene iets moet doen of nalaten, waaronder het gebruik van communicatiemiddelen en het verzoek voor het overige af te wijzen.
5. De beoordeling
De rechtbank verleent de gevraagde zorgmachtiging. Zij legt hierna uit waarom zij deze beslissing neemt.
Uit de overgelegde stukken, waaronder de medische verklaring, en de mondelinge behandeling ter zitting is gebleken dat betrokkene lijdt aan een psychische stoornis, in de vorm van schizofreniespectrum- en andere psychotische stoornissen.
Ook is uit de overgelegde stukken en de mondelinge behandeling gebleken dat het gedrag van betrokkene als gevolg van zijn stoornis leidt tot ernstig nadeel, gelegen in het bestaan van of het aanzienlijk risico op:
- levensgevaar;
- ernstig lichamelijk letsel;
- ernstige psychische schade;
- gevaar voor de algemene veiligheid van personen en goederen.
Daarbij neemt de rechtbank in aanmerking dat bij betrokkene sprake is van psychotische kwetsbaarheid. Wanneer betrokkene de hem voorgeschreven medicatie niet gebruikt ontstaat er gevaar voor hemzelf in de vorm van zelfverwaarlozing, maatschappelijke teloorgang en voor zijn omgeving in de vorm van overlast en fysieke agressie. Na eerst een verlaging van de medicatie dosering en vervolgens het stoppen van de medicatie toediening wegens leveringsproblemen werd een forse terugval bij betrokkene gezien. Dit gedrag leidde in april 2026 tot een incident waarbij het leven van de dochter van betrokkene gevaar liep en politie interventie respectievelijk een klinische opname van betrokkene noodzakelijk waren om de situatie te stabiliseren.
Om het ernstig nadeel af te wenden of de geestelijke gezondheid van betrokkene te stabiliseren of te herstellen heeft betrokkene nog steeds zorg nodig.
Betrokkene accepteert op dit moment de hem voorgeschreven medicatie en werkt daaraan mee. Echter tegelijkertijd ontkent hij dat er bij hem van een psychische stoornis of van psychotische kwetsbaarheid sprake is. Uit het laatste blijkt naar het oordeel van de rechtbank dat bij betrokkene voldoende intrinsieke motivatie ontbreekt om aan de noodzakelijke zorg, ter afwending van het hiervóór beschreven ernstig nadeel, mee te (blijven) werken indien die in een vrijwillig kader plaats vindt. Daarom is verplichte zorg nodig.
De rechtbank is op grond van het zorgplan, de medische verklaring, het advies van de geneesheer-directeur en de toelichting tijdens de zitting van oordeel dat de volgende vormen van verplichte zorg nodig zijn:
het toedienen van medicatie;
het verrichten van medische controles;
- het beperken van de bewegingsvrijheid;
- insluiten;
- uitoefenen van toezicht op betrokkene;
- aanbrengen van beperkingen in de vrijheid het eigen leven in te richten die tot gevolg hebben dat betrokkene iets moet doen of nalaten, waaronder het gebruik van communicatiemiddelen;
- opnemen in een accommodatie.
Het verzoek van de officier van justitie zal worden afgewezen voor zover dat ziet op de overige verzochte zorgvormen, nu voor het afgeven van een machtiging in zoverre geen noodzaak bestaat.
Er zijn geen minder bezwarende alternatieven die hetzelfde beoogde effect hebben. De vormen van verplichte zorg die de rechtbank toewijst zijn evenredig en naar verwachting effectief. Bij het bepalen van de juiste vormen van zorg is rekening gehouden met de voorwaarden die noodzakelijk zijn om deelname van betrokkene aan het maatschappelijk leven te bevorderen en om te zorgen voor de veiligheid van betrokkene en zijn omgeving.
Met inachtneming van het voorgaande zal de rechtbank een zorgmachtiging verlenen, zij het niet voor een kortere periode, maar voor de oorspronkelijk verzochte duur van twaalf maanden. Daarbij betrekt de rechtbank in de eerste plaats dat betrokkene al geruime tijd, te weten vanaf 2010, in beeld is bij GGZ zorg en daarnaast dat het systeem van de Wet niet de ruimte laat om de zorgmachtiging in duur te beperken uitsluitend ter tussentijdse toetsing of behandelafspraken door de GGZ conform worden nageleefd.
6. De beslissing
De rechtbank:
verleent een zorgmachtiging voor:
[betrokkene] , geboren op [geboortedag] 1968 in [geboorteplaats] ,
wat inhoudt dat de maatregelen die in rechtsoverweging 5.6 staan kunnen worden toegepast;
bepaalt dat deze machtiging geldt tot en met 17 juli 2027;
wijst af het meer of anders verzochte.
Deze beschikking is mondeling gegeven en in het openbaar uitgesproken op 17 juli 2026 door mr. Maandag, rechter, in aanwezigheid van Baremans, griffier en op schrift gesteld op 28 juli 2026.
Tegen deze beschikking staat het rechtsmiddel van cassatie open.