202501511/1/R2.
Datum uitspraak: 26 augustus 2026
AFDELING
BESTUURSRECHTSPRAAK
Uitspraak op het hoger beroep van:
[appellante], gevestigd in Hank, gemeente Altena,
appellante,
tegen de uitspraak van de rechtbank Zeeland-West-Brabant van 30 januari 2025 in zaak nr. 24/4715 in het geding tussen:
[appellante]
en
het college van burgemeester en wethouders van Altena.
Procesverloop
Bij besluit van 18 april 2024 heeft het college geweigerd om een omgevingsvergunning te verlenen voor het renoveren van een gebouw op het perceel Keizersveer ongenummerd (kadastraal bekend gemeente Dussen, sectie R, nr. 2738).
Bij uitspraak van 30 januari 2025 heeft de rechtbank het door [appellante] daartegen ingestelde beroep ongegrond verklaard.
Tegen deze uitspraak heeft [appellante] hoger beroep ingesteld.
Het college heeft een schriftelijke uiteenzetting gegeven.
De Afdeling heeft de zaak op een zitting behandeld op 30 juli 2026, waar [appellante], vertegenwoordigd door mr. G.J.M. de Jager, advocaat te Rotterdam, vergezeld door [persoon], en het college, vertegenwoordigd door S. Kammer-Nieuwehuizen, M. van Vuuren, I.Y. Achterberg en F. Ezzarga, zijn verschenen. De zaak is op zitting tegelijkertijd behandeld met zaak nrs. 202601300/1/R2 en 202601300/2/R2.
Overwegingen
Overgangsrecht inwerkingtreding Omgevingswet
1. Op 1 januari 2024 zijn de Omgevingswet en de Invoeringswet Omgevingswet in werking getreden. Als een aanvraag om een omgevingsvergunning is ingediend vóór het tijdstip van inwerkingtreding van de Omgevingswet, dan blijft op grond van artikel 4.3, aanhef en onder a, van de Invoeringswet Omgevingswet het recht zoals dat gold onmiddellijk vóór dat tijdstip van toepassing tot het besluit op die aanvraag onherroepelijk wordt, met uitzondering van artikel 3.9, derde lid, eerste zin, van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo).
De aanvraag om een omgevingsvergunning is ingediend op 20 september 2023. Dat betekent dat in dit geval de Wabo, zoals die gold vóór 1 januari 2024, van toepassing blijft.
Inleiding
2. [appellante] is eigenaar van het perceel Keizersveer ongenummerd in Hank, kadastraal bekend als gemeente Dussen, sectie R, nummer 2738. Op het perceel rust op grond van het geldende bestemmingsplan "Buitengebied" de bestemming "Natuur", de aanduiding "Waterstaat - Waterstaatkundige functie" en de gebiedsaanduiding "overige zone - zeekleilandschap - eerste aanwaspolders". Ter plaatse is geen bebouwing toegestaan. Op het perceel staat sinds de jaren ’70 een bouwwerk, waarvoor geen omgevingsvergunning is verleend. Op 17 juli 2023 is door een toezichthouder van de gemeente geconstateerd dat ter plaatse zonder omgevingsvergunning bouwwerkzaamheden werden verricht. [appellante] heeft vervolgens een omgevingsvergunning aangevraagd voor het renoveren van het gebouw. Het bouwplan is met het bestemmingsplan in strijd, omdat ter plaatse uitsluitend bouwwerken, geen gebouwen zijn toegestaan. Het college is niet bereid om met toepassing van artikel 2.12, eerste lid, aanhef en onderdeel a, onder 3º, van de Wabo, omgevingsvergunning te verlenen, omdat het van mening is dat het bouwplan in strijd is met een goede ruimtelijke ordening. Bovendien is voor het bouwwerk nooit een vergunning verleend en kan volgens het college geen geslaagd beroep worden gedaan op het bouwovergangsrecht van het bestemmingsplan. Het college heeft bij het besluit van 18 april 2024 daarom geweigerd om de gevraagde vergunning te verlenen.
[appellante] is het niet eens met deze weigering en heeft tegen het besluit beroep ingesteld. De rechtbank heeft het beroep ongegrond verklaard.
Gronden van het hoger beroep
3. [appellante] komt op tegen het oordeel van de rechtbank dat het bouwovergangsrecht niet op het bouwplan van toepassing is. Zij voert in dit verband aan dat het bouwwerk al bestond voor de terinzagelegging van het ontwerpbestemmingsplan "Buitengebied" dat door de raad van de voormalige gemeente Dussen op 1 juli 1982 is vastgesteld. Dat plan bevat niet de voorwaarde dat een bouwvergunning moet zijn verleend voor een bouwwerk om onder de werking van het overgangsrecht te vallen. Volgens [appellante] is voldoende dat het gebouw ten tijde van de terinzagelegging van dat plan feitelijk aanwezig was. [appellante] wijst er verder op dat een medewerker van de voormalige gemeente Werkendam in 2010/2011 heeft bevestigd dat het bouwwerk onder het bouwovergangsrecht valt en dat het college ook nooit eerder handhavend heeft opgetreden. Bovendien is voor het bouwwerk op 23 januari 2024 een watervergunning verleend, omdat sprake is van een bestaand bouwwerk.
3.1. Vast staat dat voor het bouwwerk nooit een omgevingsvergunning is verleend. Verder is tussen partijen niet in geschil dat ten tijde van de terinzagelegging van het ontwerp van het op 1 juli 1982 vastgestelde bestemmingsplan "Buitengebied" een bouwwerk ter plaatse aanwezig was en dat dat bouwwerk onder het bouwovergangsrecht van dat plan viel.
3.2. Ingevolge artikel 35.1, onder a) van de regels van het thans geldende, in 2016 vastgestelde bestemmingsplan "Buitengebied" mag een bouwwerk dat op het tijdstip van inwerkingtreding van het bestemmingsplan aanwezig of in uitvoering is, danwel gebouwd kan worden krachtens een omgevingsvergunning voor het bouwen, en afwijkt van het plan, mits deze afwijking naar aard en omvang niet wordt vergroot: a) gedeeltelijk worden vernieuwd of veranderd; b) geheel worden vernieuwd of veranderd, indien het bouwwerk door een calamiteit teniet is gegaan.
3.3. De Afdeling overweegt dat uit de toelichting bij het bouwplan van 20 september 2023, de in het dossier opgenomen foto’s van de bouwwerkzaamheden en hetgeen op de zitting is besproken, volgt dat [appellante] het bouwwerk vanaf 2022 vrijwel volledig heeft vervangen en ook heeft uitgebreid. De buitenmuren zijn vervangen en voor een deel nieuw gemetseld en de wanden zijn met nieuwe platen opgetrokken. Verder is het dak van het bouwwerk geheel vervangen en geïsoleerd. Daarnaast is de inhoud van het bouwwerk vergroot. De Afdeling is gelet het voorgaande van oordeel dat geen sprake is van een gedeeltelijke vernieuwing of verandering als bedoeld in artikel 35.1 van de planregels. De conclusie van de rechtbank dat het bouwovergangsrecht niet op het bouwplan van toepassing is, is daarom juist.
Dat, zoals [appellante] betoogt, Rijkswaterstaat in 2024 voor het bouwwerk een watervergunning heeft verleend, doet aan het voorgaande niet af. Uit die vergunning blijkt dat Rijkswaterstaat van belang heeft geacht dat het bouwwerk al voor de inwerkingtreding van de Beleidslijn Ruimte voor de Rivier in 1996 aanwezig was en dat bestaande situaties op basis van die beleidslijn worden gerespecteerd. Rijkswaterstaat heeft niet beoordeeld of sprake is van een gedeeltelijke vernieuwing of verandering als bedoeld in artikel 35.1 van de planregels.
3.4. Gelet op het voorgaande heeft het college zich terecht op het standpunt gesteld dat het bouwovergangsrecht niet van toepassing is. Het college heeft in het besluit van 18 april 2024 verder toegelicht dat een bouwwerk op deze locatie, waar ingevolge de bestemming "Natuur" en de dubbelbestemming "Waterstaat-waterstaatkundige functie" geen gebouwen zijn toegestaan, in strijd is met een goede ruimtelijke ordening en in de weg staat aan de doelstellingen zoals genoemd in artikel 11.1 en 28.1 van de planregels van het bestemmingsplan. Het college heeft daarom besloten om geen medewerking te verlenen aan de verlening van de gevraagde omgevingsvergunning. [appellante] heeft dit standpunt van het college ook niet bestreden. De rechtbank is er dan ook terecht vanuit gegaan dat het college de gevraagde omgevingsvergunning mocht weigeren. Om deze reden komt de Afdeling niet meer toe aan het betoog van [appellante] dat het college zich ten onrechte op het standpunt heeft gesteld dat het beoogde gebruik van het bouwwerk niet ten dienste staat van de geldende bestemming.
Het betoog slaagt niet.
Conclusie
4. Het hoger beroep is ongegrond. De Afdeling bevestigt de uitspraak van de rechtbank.
5. Het college hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Beslissing
De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State:
bevestigt de aangevallen uitspraak.
Aldus vastgesteld door mr. E.A. Minderhoud, lid van de enkelvoudige kamer, in tegenwoordigheid van mr. M.C. van Engelen, griffier.
w.g. Minderhoud
lid van de enkelvoudige kamer
w.g. Van Engelen
griffier
Uitgesproken in het openbaar op 26 augustus 2026
842